Δεκεμβρίου 08, 2021

Ψυχολογία

Η μόνη ελπίδα είναι να βγάλουμε την ψυχή μας από το «μπαούλο» – Οκτάβιο Πας 

Σας αρέσει να συναντάτε ανθρώπους που δεν γνωρίζετε;

«Μου αρέσουν οι συναντήσεις με τους ανθρώπους γενικότερα. Δεν μπορώ την τηλεφωνική επαφή π.χ., με απωθεί. Ακόμη προσπαθώ να γράφω με μολύβι. Σκέφτεται αλλιώς ένας άνθρωπος που γράφει με μολύβι. Και οι παλιοί λογιστές που έκαναν λογαριασμούς με το χέρι στο χαρτί είχαν άλλη εντύπωση για την αξία του χρήματος!». (χαμογελάει)

­ Είναι απειλή η τεχνολογία, αυτή η επίθεση της τεχνολογίας;«Τίποτε δεν μπορεί να απειλήσει τον άνθρωπο, την ανθρώπινη ψυχή. Η μόνη απειλή του ανθρώπου είναι ο ίδιος ο άνθρωπος. Αρα η τεχνολογία ως τεχνολογία δεν μπορεί να κάνει κακό. Κακό κάνει γιατί ο ίδιος ο άνθρωπος τη χρησιμοποιεί εναντίον του».

­ Γιατί τη χρησιμοποιεί εναντίον του;

«Προσπαθεί να πετύχει ο άνθρωπος μέσω της τεχνολογίας πράγματα που είναι αδύνατον να πετύχει ως ανθρώπινη οντότητα. Π.χ., να αναπτύξει ταχύτητες που δεν μπορεί να παρακολουθήσει το ανθρώπινο μυαλό. Αυτό οδηγεί τον άνθρωπο σε μια ασάφεια. Οσο πιο μεγάλη ταχύτητα αναπτύσσουμε τόσο χάνουμε την όρασή μας! Δεν βλέπουμε τα “κοντινά”, μόνο τα “μακρινά” διακρίνουμε. Και αυτό μας κάνει να ζούμε με τα “μακρινά” χάνοντας το παρόν, που είναι το ζητούμενο, που είναι η ζωή, που είναι η γέφυρα με το μέλλον. Εν ονόματι του μέλλοντος, να ξέρετε, έγιναν εγκλήματα στη σύγχρονη ιστορία».

­ Οπως;

«Αυτό επεκαλείτο ο σταλινισμός: μια καλύτερη ζωή και θυσίες σήμερα για ένα καλύτερο μέλλον. Μια φοβερή απάτη που οδήγησε εκατομμύρια ψυχές σε πρόωρο θάνατο!».

­ Πώς καλυτερεύει τελικώς η ζωή, αν καλυτερεύει, αν υπάρχει ελπίδα;

«Η πρόοδος έχει να κάνει με το “κάθε ημέρα”. Οταν ζούμε την ποιότητα στην καθημερινή μας ζωή, αυτό προμηνύει ένα καλύτερο αύριο! Γι’ αυτό επιδιώκω τις συναντήσεις με τους ανθρώπους. Αυτό είναι ποιότητα ζωής: η καθημερινή επαφή με τους ανθρώπους».

­ Τι καταστρέφει την ποιότητα της ζωής μας;

«Η αποθέωση του συνόλου, η εφεύρεση της φυλής, του κόμματος! Αν θέλετε, αυτό ήταν το κακό του ναζισμού! Το μεγαλύτερο κακό ­ για να είμαστε ακριβείς ­ γιατί τα κακά του ναζισμού είναι πολλά! Το μεγαλύτερο κακό λοιπόν είναι που έθεσε την ανθρώπινη οντότητα στην υπηρεσία της φυλής, του συνόλου».

­ Μα αυτό δεν ήταν αναγκαίο για να ζήσει ο άνθρωπος ως κοινωνικό ον;

«Δεν είμαι φιλόσοφος για να διατυπώσω μια δομημένη φιλοσοφική απάντηση στο ερώτημα αυτό. Το μόνο όμως που μπορώ να πω ως άνθρωπος που σκέφτομαι είναι ότι η έννοια του κόμματος ή της φυλής είναι μια θρησκευτική έννοια. Εχει να κάνει με την άρνηση της διαφορετικότητας εν ονόματι της ομοιομορφίας. Αλλά η ομοιομορφία δεν είναι παρά ένα τέχνασμα της εξουσίας για να ελέγχει τους ανθρώπους και όχι για να προφυλάσσει την κοινωνία! Οι κοινωνίες είναι πιο ευτυχείς, πιο δημιουργικές, όταν η διαφορετικότητα ανθεί… Αρκεί να μπορούν να χρησιμοποιούν δημιουργικά τη διαφορετικότητα. Πράγμα ομολογουμένως δύσκολο αλλά όχι ανέφικτο. Σήμερα όλα έχουν γίνει “έμμεσα” στις κοινωνίες. Τίποτα πια δεν είναι “άμεσο”. Μιλάμε για έμμεση δημοκρατία, για έμμεση κριτική, για έμμεση τέχνη! Το “άμεσο” σπανίζει».

­ Μα είναι δύσκολο με την πληθυσμιακή έκρηξη να μιλάμε π.χ. για «άμεση» δημοκρατία.

«Δεν θα διαφωνήσω. Αυτό όμως σημαίνει ότι η δημοκρατία θέλει επαναπροσδιορισμό. Γιατί ως έμμεση είναι άδικη και συχνά αβίωτη! Ο εκφυλισμός της δημοκρατίας οφείλεται κυρίως στον έμμεσο χαρακτήρα της!».

­ Ποια είναι τα βασικότερα προβλήματα της δημοκρατίας σήμερα;

«Το ότι η σημαία της ­ που ήταν από την εποχή της Γαλλικής Επανάστασης το τρίπτυχο Ελευθερία – Ισότητα – Αδελφότητα ­ ξεθώριασε. Θέλουν επαναπροσδιορισμό αυτές οι έννοιες. Οι έννοιες των λέξεων θέλουν μπόλιασμα από εποχή σε εποχή. Αν δεν συνεχίσουμε να τις μπολιάζουμε με νέα δεδομένα, κάποια στιγμή αδυνατούν και μαραίνονται».

­ Για σας τι σημαίνει η λέξη «ελευθερία» σήμερα;

«Η ελευθερία σήμερα, εν ονόματι της οποίας γίνονται όλα, από τα καλά ως τα μεγαλύτερα κακά, είναι το πιο παρεξηγημένο πράγμα. Αν θέλετε, οι ανισότητες σήμερα έχουν την πηγή τους στην ανεξέλεγκτη ελευθερία!».

­ Θέλετε να μου δώσετε ένα παράδειγμα;

«Στο Μεξικό έχω ένα γνωστό, πολύ πλούσιο άνθρωπο, που πλούτισε σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα. Αυτός ο άνθρωπος, όταν μιλάς μαζί του, λέει: “Το παν είναι το χρήμα. Το χρήμα είναι ο Θεός. Για τον Θεό λοιπόν μπορώ να κάνω οτιδήποτε. Είμαι ελεύθερος κι εγώ, ένας πρώην προλετάριος, να γίνω πλούσιος”. Πώς; “Πουλώντας όπλα… Απλό!”. Είναι ένα επάγγελμα και αυτό. Η κοινωνία δίνει την ελευθερία αυτή. Αλλο αν αυτή η ελευθερία είναι καταστροφική για τους γύρω. Δόθηκαν ελευθερίες στην εποχή μας και δεν υπήρξαν περιορισμοί. Η ελευθερία που είναι ωφέλιμη έχει πάντα στο πλάι της μια σειρά περιορισμούς».

­ Πάντα οι περιορισμοί γίνονται αντικείμενο εκμετάλλευσης.

«Οπως και η ελευθερία χωρίς περιορισμούς. “Ο φόβος μάς προφυλάσσει” έλεγε ένας σοφός άνθρωπος που είχα γνωρίσει στην Ινδία. Πιστεύω ότι ο φόβος δεν είναι τίποτε άλλο παρά ένα μέτρο! Ο φόβος μάς οδηγεί. Δεν μπορεί να το ξεχνάμε. Η ελευθερία στην εποχή μας έχει την τάση να καταργήσει τον φόβο! Οι μεγαλύτερες εφευρέσεις οδηγήθηκαν από τον φόβο!».

­ Υπάρχει μια μεγάλη εφεύρεση που νιώθετε ότι σήμερα είναι στην υπηρεσία μιας καλύτερης ζωής, ενός καλύτερου μέλλοντος;

«Ναι… Σήμερα επιτακτικά καλούμεθα να εφεύρουμε και πάλι τον “άνθρωπο”»!

­ Τι εννοείτε; Μπορείτε να γίνεται λίγο πιο σαφής;

«Πόσο πιο σαφής»; (χαμογελάει)

­ Τι εννοείτε όταν λέτε «να εφεύρουμε ξανά τον άνθρωπο;»!

«Πρέπει να ξαναπιστέψουμε στην ύπαρξη του μυαλού και της ψυχής μας! Τελευταία κινδυνεύουμε να πιστέψουμε ότι ο άνθρωπος είναι μόνο μυαλό, μόνο λογική! Με έναν πολύ έντεχνο τρόπο κάποιοι σκέπασαν με μια “βαριά κουβέρτα” τα συναισθήματά μας. Αρα δεν βρίσκουμε διέξοδο στο μυστήριο της ύπαρξης, αν και μας βασανίζει».

­ Η ψυχή αυτόν τον ρόλο παίζει;

«Η ψυχή κάνει τον καθένα μας αναντικατάστατο. Η ψυχή μάς κάνει μονάδα… Το μυαλό, η επικράτηση του μυαλού έναντι της ψυχής, μεταμορφώνει τη μονάδα σε ένα μεγάλο μηδενικό, μέρος ενός συνόλου!».

­ Αλήθεια πώς φαντάζεστε το «δωμάτιο της ψυχής»;

«Η ψυχή, πρώτα πρώτα, δεν κατοικεί σε ένα δωμάτιο».

­ Πού κατοικεί η ψυχή;

«Μια έρημος είναι το σπίτι της ψυχής του καθενός μας. Ο καθένας πρέπει να ανακαλύψει την έρημό του. Μόνο έτσι μπορεί να αντέξει το ανεξήγητο της ύπαρξής του. Και το ανεξήγητο πιάνει πολύ περισσότερο χώρο μέσα μας από όσο είναι δυνατόν να εξηγήσουμε! Δυστυχώς η πιο σημαντική γνώση είναι η γνώση ότι το ανεξήγητο της ύπαρξης μας κάνει συγκεκριμένους, μας κάνει ανθρώπινες οντότητες! Επειδή η ψυχή έχει σκεπαστεί από το μυαλό στην εποχή μας, κυριαρχούν ο εθνικισμός και ο θρησκευτικός φανατισμός, που για μένα είναι δύο όψεις του ίδιου νομίσματος. Ο άνθρωπος δεν έχει ανάγκη να πιστέψει σε έναν θεό, όταν έχει την ψυχή του σε εγρήγορση! Στον Θεό πιστεύουν όσοι χάνουν την ψυχή τους. Ο Θεός έρχεται να γεφυρώσει τον άνθρωπο που απώλεσε την ψυχή του με το άγνωστο, με το ανεξήγητο της ύπαρξης!».

­ Εσείς πιάσατε ποτέ τον εαυτό σας να χάνει την ψυχή του;

«Ολοι έχουμε τέτοιες εμπειρίες. Μέσα σε μια κοινωνία κατανάλωσης των πάντων δεν μπορεί να ξεφύγει κανείς».

­ Τι είναι αυτό που μας βοηθάει να μη χάσουμε την ψυχή μας;

«Η ποίηση εμένα… Η τέχνη γενικότερα».

­ Ποιος είναι ο λόγος του συγγραφέα σήμερα; Ο νομπελίστας Κεζανμπούρο Οε μού έλεγε «ο συγγραφέας είναι μια γέφυρα…».

«Είναι ο εκπρόσωπος ενός κόσμου άγνωστου, ακατανόητου. Αυτό είναι ο συγγραφέας! Είναι ο άνθρωπος που δικαιώνει την ύπαρξη του λάθους, σε έναν κόσμο που κυνηγάει την τελειότητα. Είναι ο άνθρωπος που τραβάει το λευκό σεντόνι του φαντάσματος και αποδεικνύει ότι το “φάντασμα” είμαστε εμείς οι ίδιοι. Είναι ο άλλος εαυτός μας που πιστεύει στο “αιώνιο” ενώ αιώνιο δεν υπάρχει! Ο συγγραφέας είναι αυτός που απαντάει “ναι” στην ύπαρξη του “κακού”… μόνο που συμπληρώνει ταυτοχρόνως: “Το κακό είναι η αφορμή για να παλέψουμε και να νικήσουμε τον εαυτό μας”!».

­ Εσείς τι λέτε πιο εύκολα στη ζωή σας: το «ναι» ή το «όχι»;

«Το “όχι”. Το διαπιστώσατε νομίζω και εσείς εμπράκτως. Για να σας πω αυτό το “ναι”, για μια συνάντηση, είπα πολλά “όχι” πρώτα!». (χαμογελάει)

­ Γιατί σήμερα οι άνθρωποι λένε τόσο εύκολα «ναι»;

«Η μοναξιά… Φοβούνται τη μοναξιά του “όχι”! Ξέρετε είναι πολύ εύκολο να πέσεις στο ποτάμι και, χωρίς να κάνεις τίποτε, να αφεθείς να παρασυρθείς από το ρεύμα! Είναι πολύ δύσκολο να αντισταθείς. Γι’ αυτό τιμώ τους αντιφρονούντες όπου και αν βρίσκονται. Αυτός που λέει “όχι” είναι ένας αντιφρονών! Σε μια κοινωνία που βολεύεται να συμφωνεί, αυτός που διαφωνεί φωτίζει με διαφορετικότητα την πληκτική ομοιομορφία! Αν θέλετε, αυτός ήταν ο θάνατος του καλλιτέχνη στην εποχή μας!».

­ Ποιος;

«Οι καλλιτέχνες έπαψαν να αντιστέκονται… έπαψαν να είναι τα τρανά “όχι” της εποχής τους. Ετσι και αυτοί έγιναν εμπορεύματα, ξεπουλήθηκαν στο ράφι της κατανάλωσης! Η τέχνη με τα “όχι” της δείχνει σε έναν κόσμο που λέει σε οτιδήποτε “ναι”, ποιο είναι το μέλλον. Δυστυχώς σήμερα και η τέχνη λέει μόνο “ναι” και γι’ αυτό δεν έχει επαφή με το μέλλον».

­ Ναι, αλλά έτσι έχει, όπως υποστηρίζουν μερικοί, επαφή με το μεγάλο κοινό…

«Μα ο ρόλος της τέχνης δεν είναι να έχει επαφή με το μεγάλο κοινό… Η τέχνη είναι φως στο σκοτάδι και όχι σκοτάδι στο φως! Με τα “ναι” της η τέχνη το μόνο που καταφέρνει είναι να κολακεύει το κοινό! Με την κολακεία δεν προχωρούμε… Στεκόμαστε στο ίδιο σημείο, βλεπόμαστε στον καθρέφτη και αυτοθαυμαζόμαστε!».

­ Με τι προχωρούμε;

«Με τη συνεχή κριτική! Η “κολακεία” του κοινού είναι ο θάνατος της τέχνης και η κατάργηση της μοναξιάς του καλλιτέχνη. Για να δεις το μέλλον, πρέπει να μην καθοδηγείσαι από το γούστο του κοινού!».

­ Οταν λέτε γούστο του κοινού τι εννοείτε;

«Κάτι που υπήρξε μια εποχή στις βιτρίνες, περάσαμε απέξω, μας έκλεψε την προσοχή, μπήκαμε μέσα, το πήραμε, πήγαμε σπίτι μας, το φορέσαμε και τώρα κυκλοφορούμε φορώντας το. Το “γούστο του κοινού” είναι η άλλοτε πρωτοπορία που τώρα έγινε το ρούχο και τη φοράνε».

­ Γιατί τα «όχι» οδηγούν τον καλλιτέχνη στη μοναξιά;

«Κάθε “όχι” είναι μια δήλωση διαφορετικότητας! “Οταν είμαστε όντως διαφορετικοί, είμαστε μόνοι” λέω σε κάποιο σημείο στο βιβλίο μου “Ο λαβύρινθος της μοναξιάς”! Και το εννοώ, όχι μόνο για τους Μεξικάνους, αλλά γενικότερα σαν μια διαπίστωση της ζωής. Τα “όχι” μας είναι ό,τι έχουμε να δώσουμε στον κόσμο αυτόν που βρεθήκαμε για μια συγκεκριμένη χρονική στιγμή».

­ Εχετε καταλάβει ποια είναι η διαφορά ενός καλλιτέχνη, ενός ποιητή από τους υπόλοιπους κοινούς ανθρώπους;

«Δεν υπάρχει διαφορά με τη μορφή την κοινωνική! Απλώς ο καλλιτέχνης δηλώνει τη διαφορετικότητά του. Τολμάει, όπως σας είπα, να ζήσει αρνούμενος. Αυτό το κάνει όχι γιατί πιστεύει ότι έτσι προσφέρει στους γύρω, αλλά γιατί δεν μπορεί να κάνει αλλιώς. Εγώ γράφω για να γίνω αυτό που είμαι και αυτό που δεν είμαι. Και στη μία περίπτωση και στην άλλη όμως ψάχνω τον εαυτό μου».

­ Μετά από τόσα χρόνια ψάξιμο πιστεύετε ότι τον βρήκατε;

(χαμογελάει) «Θα σας φανεί ως λογοπαίγνιο, αλλά είναι μια βαθιά αλήθεια. Ναι, τον βρήκα και διαπίστωσα ότι μου είναι ένας άγνωστος! (χαμογελάει) Αυτό, αν και θα έπρεπε να με λυπεί, με συγκινεί απεριόριστα. Φαντάζεστε να έψαχνα μια ολόκληρη ζωή για να βρω κάποιον που γνώριζα καλά; Επανερχόμενος στην αρχή της συζήτησής μας, θα ήθελα να συμπληρώσω τώρα κάτι ακόμη. Μου αρέσουν οι συναντήσεις με ανθρώπους και μάλιστα αγνώστους. Οταν συναντώ ανθρώπους και μετά από λίγο μου προκύπτουν όπως τους είχα φανταστεί, απογοητεύομαι. Μου αρέσουν οι ανεξιχνίαστοι άνθρωποι, οι άπιαστοι, αυτοί που περιέχουν την έκπληξη. Ξέρετε τι σημαίνει να έχεις κάνει σε μια ζωή χιλιάδες συναντήσεις και μετά από όλες αυτές τις συναντήσεις να συναντάς κάποια ή κάποιον που να διαπιστώνεις ότι αν δεν τον συναντούσες δεν θα είχες γνωρίσει κάτι σημαντικό; Ψάχνουμε ό,τι δεν ξέρουμε. Η γνώση είναι υπέροχη όσο μεταμορφώνεται σε τρένο που σε πάει στο άγνωστο. Είναι πληκτική, αφόρητη αν γίνει κρεβάτι πάνω στο οποίο σε παίρνει ο ύπνος».

­ Πείτε μου το πιο ενδιαφέρον μυαλό που συναντήσατε στη ζωή σας;

«Το μυαλό του μέσου Ινδού»!

­ Η πιο ενδιαφέρουσα ψυχή;

«Του Καμύ. Μια ψυχή που αντιστεκόταν σε έναν κόσμο ­ τον δυτικό ­ όπου κανένας δεν πίστευε ότι βάζει πνευματικά εμπόδια. Ο Καμύ έκανε αντίσταση στη Δύση όπως ο Κούντερα στην Ανατολική Ευρώπη την περίοδο του υπαρκτού σοσιαλισμού»!

­ Πιστεύετε στην αλήθεια;

«Πιστεύω ότι υπάρχει αποκάλυψη που οδηγεί σε ένα νέο μυστήριο. Η αλήθεια για μένα είναι η αποκάλυψη, όχι η γύμνια».

­ Κάτω από τις λέξεις που χρησιμοποιείτε γράφοντας ένα ποίημα ή ένα δοκίμιο υπάρχει μια απέραντη σιωπή ή μια εκκωφαντική κραυγή;

«Αναλόγως ποιος ακούει, ποιος σηκώνει τις λέξεις κάθε φορά! (χαμογελάει) Εγώ πάντως έμαθα από παιδί ότι έχει αξία ο λόγος αυτού που έμαθε να σιωπά. Ο πατέρας μου ήταν δικηγόρος και ένθερμος υποστηρικτής του Εμιλιάνο Ζαπάτα. Για μια εποχή μάλιστα υπήρξε εκπρόσωπός του στις ΗΠΑ. Ο πατέρας μου λοιπόν συχνά μου μιλούσε, μου μιλούσε για τα πάντα. Οταν με έβγαζε βόλτα μου μιλούσε συνέχεια. Ξαφνικά σιωπούσε μπροστά σε κάτι που του τραβούσε πολύ την προσοχή. Εγώ τα έχανα. Ξαφνικά πέφταμε για ώρα σε μια σιωπή βαθιά. Δεν λέγαμε τίποτε μεταξύ μας. Αυτό φάνταζε πιο δυνατό επειδή μιλούσε πολύ πριν. Αν ήταν ένας ολιγομίλητος άνθρωπος και οι σιωπές του θα ήταν αδιάφορες. Αυτός ο άνθρωπος λοιπόν μου είπε από παιδί μια φοβερή φράση… μια μυθική φράση που ως σήμερα με ακολουθεί».

­ Ποια φράση;

«”Για να μπορείς να μιλάς μάθε να σιωπάς”! Στη σιωπή κατοικούν οι λέξεις του ποιητή. Εκεί πλένονται, εκεί αρωματίζονται, εκεί ντύνονται».

­ Υπάρχουν πολλά είδη σιωπής ή η σιωπή είναι μία;

«Οι Κινέζοι λένε: “Υπάρχουν δύο είδη σιωπής: η σιωπή που προηγείται της ομιλίας και η σιωπή που έπεται”. Για να είναι κανείς σιωπηλός, λέω εγώ, πρέπει να σπάει πού και πού τη σιωπή του. “Σιωπαίνουμε μπροστά στο ανεξήγητο, μετά πρέπει να μιλήσουμε γι’ αυτό” έλεγε ο πατέρας μου».

­ Μια μακράς διάρκειας σιωπή είναι ο θάνατος;

«Ο θάνατος δεν έχει ποτέ να κάνει με αυτόν που πεθαίνει. Εχει πάντα να κάνει με τη ζωή. Οσο ζούμε τον σκεφτόμαστε· όταν εμείς πεθάνουμε, η απώλειά μας βασανίζει αυτούς που συνεχίζουν να ζουν».

­ Γιατί ο θάνατος μας φοβίζει τόσο;

«Γιατί κανένας δεν θέλει να σταματήσει το “κρυφτό”. Ο θάνατος είναι το μόνο παιχνίδι που παίζουμε με τον ίδιο απολαυστικό τρόπο ως το τέλος της ζωής μας. Ο θάνατος είναι το μόνο παιχνίδι που μας συγκινεί ως το τέλος της ζωής, το ίδιο όσο μας συγκινούσαν τα παιχνίδια ως παιδιά. Βέβαια είναι ένα δύσκολο παιχνίδι. Πρέπει να ξέρεις πότε να κρυφτείς από τον θάνατο και πότε να του φανερωθείς».

­ Ποιοι είναι οι πιο καλοί παίκτες στο παιχνίδι του θανάτου;

«Αυτοί που λαχταρούν με όλη την ψυχή και το μυαλό τους τη ζωή. Με το άλλο της χέρι η λαχτάρα της ζωής χαϊδεύει πάντα τον θάνατο!».

­ Ποιο είναι το πιο επικίνδυνο πράγμα στην εποχή μας; Από τι κινδυνεύουμε περισσότερο;

«Από την έλλειψη της έννοιας “άνθρωπος”. Ολα τα υπόλοιπα χωρίς τον καταλύτη “άνθρωπος” δεν έχουν καμία αξία, κανένα μέτρο, κανένα σκοπό. Ο σκοπός πιστεύω ότι στην εποχή μας χάθηκε. Δεν ξέρουμε πια και ούτε μας απασχολεί γιατί κάνουμε ό,τι κάνουμε. Εχουμε προγραμματιστεί απλώς να κάνουμε. Καταναλώνουμε χωρίς να ξέρουμε γιατί… Μας ενδιαφέρει, για παράδειγμα, να πάρουμε αυτοκίνητο, έστω και αν δεν έχουμε χρόνο να το οδηγήσουμε ή δεν υπάρχει χώρος να το παρκάρουμε. Εχουμε αυτοκίνητο αλλά δεν πάμε βόλτα. Και όμως το όνειρό μας έγινε να αποκτήσουμε το “μέσο” του ταξιδιού και όχι το ταξίδι. Δεν ξέρω αν με καταλαβαίνετε; Εχουμε γεμάτα ψυγεία αλλά μας φτάνουν μόλις λίγες θερμίδες για να ζήσουμε. Και όμως λυπούμαστε αν δεν έχουμε ένα γεμάτο ψυγείο. Δεν διαβάζουμε, δεν βλέπουμε τηλεόραση, δεν πάμε κινηματογράφο για να δώσουμε απαντήσεις στα ερωτήματά μας τα μεταφυσικά, τα πνευματικά, τα καθημερινά αλλά για να περάσει ο χρόνος. Καταναλώνουμε τη ζωή μας κυνηγώντας να αποκτήσουμε τα μέσα, αλλά όταν τα αποκτήσουμε δεν έχουμε σκοπό. Τελικός σκοπός μας πια είναι η απόκτηση των μέσων! Ο μόνος σκοπός μας· και αυτό είναι επικίνδυνο, πολύ επικίνδυνο».

­ Υπάρχει ελπίδα;

«Το είπα και στην αρχή. Η μόνη ελπίδα μας είναι να βγάλουμε την ψυχή μας από το “μπαούλο”. Μόνο έτσι θα μπει φρένο στο τρεχαλητό του μυαλού μας. Το μυαλό είναι ένα σκυλί που αν δεν το δέσεις από την ψυχή ικανοποιεί τις επιθυμίες του όπως τα ζώα. Αρα οδηγεί τον άνθρωπο με ιλιγγιώδη ταχύτητα στον θαυμαστό κόσμο των ζώων. Με ρωτήσατε αν υπάρχει ελπίδα… Ναι, υπάρχει ελπίδα, αρκεί να πονέσουμε ξανά»!

­ Σας ευχαριστώ.

«Και εγώ».

Για να τον γνωρίσετε καλύτερα τα βιβλία του Οκτάβιο Πας που κυκλοφορούν στα ελληνικά είναι:

* Η διπλή φλόγα. Ερωτας και ερωτισμός (δοκίμιο). Μετάφραση Σάρα Μπενβενίστε, Μαρία Παπαδήμα, εκδόσεις Εξάντας, 1996.

* Ο λαβύρινθος της μοναξιάς (ιστορικό δοκίμιο). Μετάφραση Ντιάνα Μπόμπολου, εκδόσεις Αλεξάνδρεια, 1995.

* Η πέτρα του ήλιου και άλλα ποιήματα. Μετάφραση Τάσος Δενέγρης, εκδόσεις Ικαρος, 1993.

* Η άλλη φωνή. Η ποίηση στο τέλος του αιώνα (δοκίμιο). Μετάφραση Πέγκυ Πάντου, εκδόσεις Αλεξάνδρεια, 1991.

* Καθένας έχει τον Παράδεισο που του αξίζει (δοκίμιο). Μετάφραση Νίκος Πρατσίνης, εκδόσεις Απόπειρα, 1989.

* Ποιήματα. Μετάφραση Μάγια – Μαρία Ρούσσου, εκδόσεις Ηριδανός, 1986.

* Ποιήματα. Μετάφραση Αργύρης Χιόνης, εκδόσεις Σπηλιώτης, 1981.

* Η αναζήτηση της αρχής (δοκίμιο). Μετάφραση Μάγια – Μαρία Ρούσσου, εκδόσεις Ηριδανός, 1983.

* Ο γραμματικός πίθηκος. Μετάφραση Βίκτωρ Ιβάνοβιτς, εκδόσεις Παρατηρητής, 1986.

Ο Οκτάβιο Πας γεννήθηκε στις 31 Μαρτίου 1914, όταν το Μεξικό σπαρασσόταν από την επανάσταση. Η οικογένεια της μητέρας του καταγόταν από την Ανδαλουσία της Ισπανίας αλλά στις φλέβες του κυκλοφορούσε και ινδιανικό αίμα, γεγονός που τον έκανε ιδιαιτέρως υπερήφανο και επηρέασε ολόκληρη τη ζωή και το έργο του.

Ο μεξικανός πατέρας του ήταν δικηγόρος και ένθερμος υποστηρικτής του Εμιλιάνο Ζαπάτα. Για μια εποχή έγινε μάλιστα και αντιπρόσωπός του στις ΗΠΑ, όπου ο Πας πέρασε μέρος της παιδικής του ηλικίας, μια εμπειρία που τον σημάδεψε βαθιά. Η οικογένειά του όμως καταστράφηκε από τον εμφύλιο πόλεμο και ο ποιητής και δοκιμιογράφος μεγάλωσε με στερήσεις.

Ως μαθητής σε καθολικό σχολείο ανακάλυψε ότι ήταν άθεος και ως φοιτητής στο Πανεπιστήμιο της Πόλης του Μεξικού ενδιαφέρθηκε για την άκρα Αριστερά και άρχισε το γράψιμο. Η πρώτη ποιητική συλλογή του «Luna Silvestre» («Ασημένιο Φεγγάρι») δημοσιεύτηκε το 1933, λίγο προτού κλείσει τα 20. Ο τραγικός θάνατος του πατέρα του ένα χρόνο αργότερα τον ενέπνευσε για να γράψει το «Vigilias: fragmentos del diario de un sonador» («Ολονυκτίες: αποσπάσματα από το ημερολόγιο ενός ονειροπόλου»). Το βιβλίο όμως που τον καθιέρωσε ήταν το «Libertad bajo palabra» («Ελευθερία υπό όρους»), το οποίο πρωτοκυκλοφόρησε το 1935 αλλά διάφορες εκδόσεις του με αλλαγές στο περιεχόμενο κυκλοφορούσαν ως το 1957.

Ο Πας ήταν ένας αυθεντικός σοσιαλιστής που νοιαζόταν βαθιά για την τύχη των εργατών και των κοινωνικά αδικημένων, των αποκαλούμενων «τσικάνος» στο Μεξικό. «Και εγώ ο ίδιος αισθάνομαι “τσικάνο” και πιστεύω ότι “τσικάνο” είναι ένας Μεξικανός που έχει φθάσει στα άκρα» έλεγε. Στη Μέριδα, την πρωτεύουσα της επαρχίας Γιουκατάν, όπου εγκαταστάθηκε για κάποιο διάστημα, ίδρυσε ένα σχολείο όπου φοιτούσαν δωρεάν τα παιδιά των εργατών και των αγροτών, των «καμπεσίνος».

Οταν επέστρεψε στην Πόλη του Μεξικού, έκανε τον πρώτο από τους δύο γάμους του, ανέλαβε μια στήλη στην εφημερίδα της Συνομοσπονδίας των Μεξικανών Εργατών και άρχισε να διευθύνει διάφορα περιοδικά στα οποία εξέθετε τις θεωρίες του για την ποίηση και τη σχέση της με την κοινωνία. «Το να καταλάβεις ένα ποίημα σημαίνει, πρώτα από όλα, να το ακούσεις. Οταν διαβάζεις ένα ποίημα, το ακούς με τα μάτια, όταν το ακούς το βλέπεις με τα αφτιά. Το ποίημα πρέπει να προκαλεί τον αναγνώστη, να τον αναγκάζει να ακούσει ­ να ακούσει τον εαυτό του».

Το 1945 ο Πας, ο οποίος μιλούσε ισπανικά, γαλλικά, αγγλικά και πορτογαλικά και λίγα ελληνικά και ρωσικά, μπήκε στο διπλωματικό σώμα και στάλθηκε να υπηρετήσει στο Παρίσι, όπου έκανε παρέα με τον Αντρέ Μπρετόν και τους σουρεαλιστές. Τα διπλωματικά καθήκοντά του τα θεωρούσε απλώς μια άλλη πλευρά της ζωής του, παράλληλη με την ποίηση, και ουδόλως τον εμπόδιζαν να γράφει φιλοσοφικά δοκίμια και λογοτεχνικές κριτικές.

Το 1962 ορίστηκε πρέσβης του Μεξικού στην Ινδία, από όπου έκανε πολλά ταξίδια στην Ιαπωνία. Εξι χρόνια αργότερα ωστόσο αναγκάστηκε να παραιτηθεί, ως διαμαρτυρία κατά της κυβέρνησης της χώρας του που αιματοκύλισε διαμαρτυρόμενους φοιτητές στην Πόλη του Μεξικού, και εγκαταστάθηκε στο Παρίσι.

Οταν επέστρεψε στην πατρίδα του, ίδρυσε ένα λογοτεχνικό περιοδικό και συνέχισε τα ταξίδια του ανά την υφήλιο. Για μια εποχή δίδαξε και στο Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ. Ελαβε πολλά βραβεία, με κορυφαίο το Νομπέλ Λογοτεχνίας το 1990. Ο λόγος του στην τελετή απονομής είχε τίτλο «Ψάχνοντας το παρόν», φράση που περιγράφει όλη τη ζωή του κατά την οποία αναζητούσε διαρκώς τα βαθύτερα νοήματα της πολιτικής και της ποίησης αλλά κυρίως την αθέατη πλευρά του κόσμου.

_______________________

~ Συνέντευξη στον θανάση Λάλα

Πηγή: tovima

Αντικλείδι , https://antikleidi.com

https://antikleidi.com/

Ψυχολογία


Αν τα πάντα γύρω μας είναι ενέργεια, είμαστε συνυπεύθυνοι τόσο για αυτή που εκπέμπουμε όσο και για αυτή που λαμβάνουμε.

ΜΑΡΙΑ - ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΔΟΥΛΑΜΗ

Αν τα πάντα γύρω μας είναι ενέργεια, είμαστε συνυπεύθυνοι τόσο για αυτή που εκπέμπουμε όσο και για αυτή που λαμβάνουμε. Το ενεργειακό πεδίο γύρω από κάθε τι – έμψυχο και άψυχο – έχει μια αποτύπωση που ονομάζουμε αύρα και διαφέρει σε συχνότητα και πυκνότητα. Εκτείνεται από 30 έως και 90 εκατοστά από το σώμα μας, αν και μπορεί περισσότερο, ανάλογα με τη δύναμή με την οποία εκπέμπει.

Η αύρα μας μπορεί να έχει και διάφορα χρώματα και τόνους, προσδιορίζοντας την υγεία μας από φυσικό μέχρι ψυχολογικό επίπεδο. Θεωρείται ως ένα «κουκούλι προστασίας» για τον άνθρωπο από εξωγενείς επιρροές, μα συνάμα αποτελεί και την «υπογραφή» μας, μιας και είναι τόσο μοναδική όσο και ο κάθε ένας από εμάς. Αυτές οι δονήσεις που εκπέμπουμε είναι που μας συστήνουν στους άλλους πριν καν μιλήσουμε, πριν καν μάθουν οτιδήποτε για μας. Και μερικές φορές ευθύνονται για τα ανεξήγητα που μας συμβαίνουν – την αυξημένη ένταση στην καθημερινότητά μας όταν έχουμε συσσωρευμένο και καταπιεσμένο θυμό, αλλά και τις θετικές εξελίξεις όταν είμαστε πιο πρόσχαροι.

Οι αρνητικές επιρροές με τις οποίες κατακλύζουμε τον οργανισμό μας – και την αύρα μας – λειτουργούν καταλυτικά στο να αποδυναμώνουν αυτές τις δονήσεις που εκπέμπουμε. Έτσι όταν έχουμε πολύ άγχος, ανησυχία, πικρία, ένταση, θυμό, αδυνατίζουμε το εσωτερικό και ενεργειακό μας περιβάλλον και συχνά αυτό μεταφράζεται σε ψυχοσωματικά συμπτώματα. Ουσιαστικά, εισερχόμαστε σε ένα φαύλο κύκλο όπου ο εσωτερικός μας κόσμος αφήνει ευάλωτο το εξωτερικό μας περίβλημα, το οποίο γίνεται πιο επιρρεπής σε εξωγενείς παράγοντες που με τη σειρά τους μας επηρεάζουν συναισθηματικά (και ενεργειακά) και πάει λέγοντας.

Συνοπτικά, αρκεί να κατανοήσουμε πως για να είμαστε υπεύθυνοι για την ευτυχία μας, πρέπει πρώτα να αποδεχτούμε ότι το νόημα της εξαρτάται από εμάς τους ίδιους.

Εμείς αποφασίζουμε τα συναισθήματα που θα νιώσουμε, που θα βιώσουμε στο μέγιστο, που θα επιτρέψουμε να μας καταλύσουν την ενέργεια. Και καλύτερο θα είναι να είναι ευχάριστα αυτά.

Όπως την αγάπη. Γιατί όταν αγαπιέσαι πολύ παίρνεις δύναμη, ενώ όταν αγαπάς πολύ αποκτάς θάρρος. Και γεμίζει το ενεργειακό σου πεδίο με αισιοδοξία και χρώμα.

Και αυτό φαίνεται.

Γιατί εκπέμπεις χαρά.

Χωρίς καν να μιλήσεις.

https://enallaktikidrasi.com/

 

Ψυχολογία

Γιατί ορισμένοι άνθρωποι επιλέγουν να είναι ενημερωμένοι ενώ άλλοι αγνοούν τις πληροφορίες γύρω τους;

Ζούμε στην εποχή της πληροφόρησης, με τις ροές κάθε λογής πληροφοριών να μας «βρίσκουν» από μικρές και μεγαλύτερες οθόνες. Κι ενώ ως διαδικασία η πληροφόρηση είναι σημαντικά πιο εύκολη από τα προηγούμενα χρόνια, ακόμα ορισμένοι άνθρωποι επιλέγουν να μην είναι ενημερωμένοι. Οι ερευνητές από το University College London θέλησαν να μάθουν γιατί.

Ως άνθρωποι λοιπόν, τείνουμε είτε να επιλέγουμε αν θα είμαστε απόλυτα ενημερωμένοι ή αν θα αποφύγουμε πληροφορίες αναφορικά με την υγεία, τα οικονομικά ή και τα προσωπικά μας γνωρίσματα.

Από αδαείς σε.. τρία βήματα ενημερωμένοι
Αυτή η διάκριση σχετίζεται με τρεις διαφορετικούς παράγοντες, σύμφωνα με ερευνητές του University College London:

Πώς πιστεύουμε ότι θα μας κάνει να αισθανθούμε.
Πόσο χρήσιμο είναι.
Αν σχετίζεται με πράγματα που σκεφτόμαστε συχνά.
Οι περισσότεροι άνθρωποι εμπίπτουν σε έναν από τους τρεις «τύπους αναζήτησης πληροφοριών»: εκείνους που εξετάζουν κυρίως τον αντίκτυπο των πληροφοριών στα συναισθήματά τους όταν αποφασίζουν εάν θα ενημερωθούν, εκείνους που εξετάζουν κυρίως πόσο χρήσιμες θα είναι οι πληροφορίες για τη λήψη αποφάσεων και εκείνοι που αναζητούν κυρίως πληροφορίες για θέματα που σκέφτονται συχνά, σύμφωνα με τα ευρήματα της μελέτης, που δημοσιεύθηκαν στο Nature Communications.

Οι ερευνητές πραγματοποίησαν πέντε πειράματα με 543 συμμετέχοντες στην έρευνα, για να μετρήσουν ποιοι παράγοντες επηρεάζουν περισσότερο την αναζήτηση πληροφοριών.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι άνθρωποι επιλέγουν να αναζητήσουν πληροφορίες με βάση αυτούς τους τρεις παράγοντες: την αναμενόμενη χρησιμότητα, τον συναισθηματικό αντίκτυπο και το κατά πόσον ήταν σχετικές με πράγματα που σκέφτονταν συχνά.

Αυτό το μοντέλο τριών παραγόντων εξηγούσε καλύτερα τις αποφάσεις αναζήτησης ή αποφυγής πληροφοριών σε σύγκριση με μια σειρά από άλλα εναλλακτικά μοντέλα που δοκιμάστηκαν.https://www.vita.gr/

Ψυχολογία

Επειδή επιλέγεις να ακολουθήσεις έναν δρόμο για λίγο καιρό, δεν σημαίνει ότι δεν μπορείς ποτέ να ακολουθήσεις κάτι άλλο.

Η πρόοδος δεν σημαίνει το ίδιο πράγμα για όλους. Όλοι έχουμε τους δικούς μας τρόπους για να επουλώνουμε τις πληγές μας και όλοι μας κουβαλάμε τον πόνο και τις αναμνήσεις μας με διαφορετικό τρόπο.

Αυτό που λειτουργεί για έναν άνθρωπο μπορεί να είναι εφιάλτης για κάποιον άλλο. Αν δεν είστε εσείς αυτός που θεραπεύει, δεν έχετε δικαίωμα να αποφασίσετε πώς θα γίνει η θεραπεία. Χρειάζεται να προχωρήσετε μπροστά με τον ρυθμό που σας φαίνεται σωστός και με τους τρόπους που σας απομακρύνουν από την καταστροφή σας, αντί να σας παρασύρουν ακόμη περισσότερο.

Ορισμένες φορές, το να προχωρήσουμε μπροστά σημαίνει ότι πρέπει να αφήσουμε οριστικά τα πράγματα που μας βαραίνουν. Πρέπει να αφήσουμε πίσω μας αυτούς που μας πλήγωσαν και τα οδυνηρά λόγια που μας μοίρασαν. Χρειάζεται να αφήσουμε πίσω μας τις ευκαιρίες που δεν πήγαν όπως θέλαμε. Χρειάζεται να αφήσουμε πίσω μας τους ανθρώπους που νομίζαμε ότι θα έπρεπε να έχουμε γίνει μέχρι τώρα, ώστε να μπορέσουμε να κάνουμε χώρο για αυτό που είμαστε τώρα αντ’ αυτού.

Αν σας πονά, τότε γιατί προσπαθείτε τόσο πολύ να το κρατήσετε μαζί σας; Σας υπόσχομαι ότι δεν σας αξίζει να πληγωθείτε, ακόμη και αν κάποιος άλλος προσπάθησε να σας πείσει για το αντίθετο. Δεν σας άξιζε η κακοποίηση και ο πόνος που σας προκάλεσαν, γι’ αυτό σταματήστε να προσπαθείτε να πείσετε τον εαυτό σας ότι σας αξίζει. Δεν χρειάζεται να κουβαλάτε αυτόν τον πόνο ως τιμωρία. Αξίζετε να προχωρήσετε μπροστά χωρίς αυτόν.

Ορισμένες στιγμές και αναμνήσεις από τη ζωή μας είναι τόσο βαριές. Δεν πειράζει να τις αφήσετε κάτω. Το να προχωράς μπροστά δεν χρειάζεται να σημαίνει ότι πρέπει να αφήνεις τα πάντα πίσω σου. Μερικές φορές, χρειαζόμαστε απλώς ένα σύντομο διάλειμμα. Χρειάζεται να ξεκουραστούμε.

Κάποιες αναμνήσεις είναι βαριές επειδή είναι τόσο γεμάτες από καλές στιγμές που ξεχειλίζουν με στιγμές που θέλουμε να μπορούμε να αναπολούμε και να τιμούμε για πάντα. Ακόμα και τα καλά πράγματα μπορεί να τα αισθανόμαστε βαριά. Μερικές φορές, η ανάμνηση των καλών πραγμάτων μπορεί να πονά εξίσου άσχημα με το να θυμόμαστε όλα αυτά που μας πλήγωσαν.

Δεν πειράζει να αφήσουμε για λίγο πίσω και τις καλές αναμνήσεις. Δεν πειράζει να δώσετε στο νου και στην καρδιά σας ένα διάλειμμα. Δεν πειράζει αν κάποιες μέρες θέλετε απλώς να αναπνεύσετε. Σας αξίζει να ξεκουραστείτε. Αξίζετε να επαναφορτιστείτε. Αξίζετε να αφήσετε τον εαυτό σας να απομακρυνθεί από ό,τι χρειάζεται να απομακρυνθεί για όσο χρονικό διάστημα χρειάζεται.

Μερικές από τις καλύτερες συμβουλές που έχω λάβει ποτέ ήταν ότι «επειδή επιλέγεις να ακολουθήσεις έναν δρόμο για λίγο καιρό, δεν σημαίνει ότι δεν μπορείς ποτέ να ακολουθήσεις κάτι άλλο». Ένα μονοπάτι είναι απλώς ένα σκαλοπάτι, όχι ο τελικός σας προορισμός.

Η ζωή μας είναι ένα ταξίδι. Η θεραπεία μας είναι ένα ταξίδι. Αυτό που επιλέγουμε να αφήσουμε πίσω και να απελευθερωθούμε από αυτό σήμερα μπορεί να κάνει χώρο για κάτι μαγικό που θα μπει στη ζωή μας αύριο. Ποτέ μην αισθάνεστε ότι το να κάνετε ένα διάλειμμα σας καθιστά αποτυχημένους. Η ξεκούραση δεν είναι και δεν θα είναι ποτέ συνώνυμο της αποτυχίας. Όσο κι αν προσπαθήσει ποτέ κάποιος να σας πείσει για το αντίθετο.

Αν κάτι σας βαραίνει, σας κάνει να αισθάνεστε αβεβαιότητα ή απλώς σας θυμίζει μια εποχή που δεν θέλετε να σκέφτεστε αυτή τη στιγμή, αφήστε το κάτω και απομακρυνθείτε. Αναπνεύστε. Επαναξιολογήστε. Και κυρίως, ξεκουραστείτε. Αυτό που χρειάζεστε θα είναι πάντα εκεί όταν θα είστε έτοιμοι.

Becky Curl https://enallaktikidrasi.com/

Ψυχολογία

Δε φαντάζεσαι τι καλό μπορεί να σου κάνει η ζήλια, όταν..
Μανώλης Ισχάκης

Δε φαντάζεσαι τι καλό μπορεί να σου κάνει η ζήλια, όταν..
“Η Εικόνα ενδέχεται να υπόκειται σε πνευματικά δικαιώματα”

Η ζήλια είναι ένα τοξικό συναίσθημα, το οποίο δυστυχώς κυριαρχεί στη ζωή μας. Θα το συναντήσεις σε πολλές μορφές. Θα το βρεις να υπάρχει μέσα σε μια ερωτική σχέση, σε συνεργασίες, φιλίες ακόμα και μέσα στην οικογένεια.. Παντού!

Με οποιαδήποτε μορφή κι αν εμφανίζεται, η ζήλια είναι ένα συναίσθημα που είναι δύσκολο να το διαχειριστεί αυτός που το βιώνει.

Αφήνει μια αίσθηση ασφυξίας και θυμού.

Το αρνητικό αυτό συναίσθημα μπορεί να σε γεμίσει χωρίς λόγο με ανασφάλεια. Πριν πέσεις σε αυτή τη παγίδα, είναι καλό να πάρεις λίγο χρόνο, και να αναλογιστείς αν αυτό το συναίσθημα προέρχεται από δικές σου λανθασμένες υποθέσεις και αντιλήψεις, που έχεις στο μυαλό σου σχετικά με τις προθέσεις των άλλων ανθρώπων.

Από που όμως προέρχεται η ζήλια;
Η ζήλια προέρχεται από ανεκπλήρωτες παιδικές ανάγκες.

Ορίζεται ως ένα πανίσχυρο αρνητικό συναίσθημα, απόλυτα τοξικό, το οποίο έχει ως πηγή την ανασφάλεια, τον φόβο, την ανησυχία και το άγχος για μια ενδεχόμενη απώλεια, κάποιου ανθρώπου ή αντικείμενου μεγάλης προσωπικής αξίας. Σου ακούγεται οικείο;

Κάποιοι άνθρωποι, είναι πιο επιρρεπείς στο να υποθέσουν το χειρότερο, και βγάζουν πολύ γρήγορα και εύκολα συμπεράσματα. Κάποιοι άλλοι όχι. Αντιθέτως.. Δεν φαίνεται να επηρεάζονται καθόλου.

Η απάντηση σε αυτό, ίσως βρίσκεται στα παιδικά μας χρόνια και στην σχέση μας με τους γονείς μας, η γενικότερα στα οικεία μας πρόσωπα.

Υπάρχει μία θεωρία. Η θεωρία της προσκόλλησης, η οποία μας εξηγεί πώς η ποιότητα των παιδικών μας χρόνων, επηρεάζει πάρα πολύ τον τρόπο με τον οποίο λειτουργούμε στις σχέσεις που δημιουργούμε, ως ενήλικες.

Εάν για παράδειγμα, η ανάγκη μας για αγάπη δεν καλύπτεται, ενώ στην παιδική μας ηλικία είχαμε πάντα αγάπη από τους ανθρώπους του περιβάλλοντος μας, αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να γεμίζουμε και να παγιδευόμαστε σε ένα αίσθημα ανασφάλειας και ζήλιας, για εκείνους τους ανθρώπους, τους οποίους βλέπουμε να συνεχίζουν να δημιουργούν σχέσεις αγάπης.

Αυτό το αίσθημα της ανασφάλειας, οδηγεί στην κτητικότητα και τον φόβο ότι δεν είμαστε αρκετά καλοί. Είναι αυτή η παραπλανητική προσδοκία, για τους άλλους ανθρώπους που σχηματίζεται στην παιδική μας ηλικία, και που οδηγεί στο αίσθημα της ζήλιας.

Ο φόβος του να χάσεις κάποιον ή την αγάπη του, οδηγεί σε επιθετικότητα προς τον άλλον, και κάποιες φορές μια εχθρική αντιμετώπιση. Και τις περισσότερες φορές αυτό είναι απλά μια λανθασμένη πίστη ή αντίληψη.

Είναι όμως η ζήλια πραγματικά τόσο κακή;

Μην ζεις τους φόβους σου!
Ζήσε τα όνειρά σου!

Είναι τόσο παλιά όσο και η δημιουργία του κόσμου. Ο Σαίξπηρ, την ονόμασε ως το «τέρας με το πράσινο μάτι». Με αυτό τον τρόπο ήθελε να παρουσιάσει έναν άνθρωπο, ο οποίος δεν αντιλαμβάνεται ορθά μια κατάσταση.

Έναν άνθρωπο, ο οποίος θυμώνει συχνά και έχει μια καταστροφική συμπεριφορά, τόσο για τον εαυτό του όσο και για τους ανθρώπους γύρω του.

Όμως συμβαίνει πάντα αυτό;

Κάποιες φορές, όταν βρίσκεσαι από την άλλη πλευρά του νήματος της ζήλιας, και είσαι ο άνθρωπος τον οποίο τον ζηλεύουν, μπορεί η ζήλια του άλλου να σε κολακεύσει. Ή να σε κάνει να νιώσεις μια πληρότητα και ευγνωμοσύνη, να σκεφτείς ότι αυτό που κάνεις ή έχεις, είναι αυτό που πολλοί θα το ήθελαν και το προσδοκούν αλλά εσύ.. το έχεις. Για παράδειγμα μπορεί κάποιος να ζηλεύει την όμορφη σχέση που έχεις, την δουλειά που έχεις, το σπίτι που έχεις κλπ.

Η ζήλια ίσως να μην μπορεί να αποφευχθεί. Όμως μπορείς να μάθεις να την διαχειρίζεσαι, και να την εκδηλώνεις σωστά. Έτσι, αν η ζήλια είναι ένα αναπόφευκτο συναίσθημα, τότε το κλειδί για να έχεις υπέροχες και αρμονικές σχέσεις με τους γύρω σου, είναι να μπορείς να την θέσεις υπό έλεγχο.

Πώς μπορούμε να περιορίσουμε αποτελεσματικά κάθε επιζήμια συμπεριφορά και αντίδραση ζήλιας;

Το κλειδί, βρίσκεται στον τρόπο που χτίζουμε και δουλεύουμε πάνω στις σχέσεις μας, με τους ανθρώπους, αλλά και με τον εαυτό μας. Χρειάζεται να δουλέψουμε πάνω στην κατανόηση και την αντιμετώπιση των ανασφαλειών μας.

Ακόμα κι αν δεν τις εξαλείψουμε εντελώς, είναι σημαντικό να εργαστούμε με στόχο την διαχείριση των αρνητικών συναισθημάτων, που περιβάλλουν τη ζήλια όπως ο φόβος, η χαμηλή αυτοεκτίμηση και το άγχος.

Αν αντιμετωπίσεις αυτά τα συναισθήματα θα μπορέσεις να διαχειριστείς καλύτερα την ζήλια.

H Νο #1 φόρμουλα για να αλλάξεις και να μεταμορφώσεις την ζωή σου nlp μανωλης ισχακης holisti result coaching
Ανακάλυψε το κλειδί του μυαλού σου
Rethinks! Η Γλώσσα του Ασυνείδητου Νου!

Αποτελεσματικές στρατηγικές για την αντιμετώπιση της ζήλιας
#1
Μίλα

Εάν αισθάνεσαι θυμό, ανασφάλεια και ζήλια, ο καλύτερος τρόπος είναι να το εκφράσεις. Αν το κρατήσεις μέσα σου, θα το αναγκάσεις να γιγαντωθεί και τελικά να εκδηλωθεί με τοξικό τρόπο.

#2
Διαχειρίσου το άγχος σου

Το άγχος, μπορεί να είναι ένας από τους μεγαλύτερους παράγοντες, της δημιουργίας του συναισθήματος της ζήλιας, οπότε βεβαιώσου ότι διαθέτεις στρατηγικές διαχείρισης άγχους.

Η άσκηση, ο διαλογισμός, η σωστή διατροφή και οτιδήποτε υποστηρίζει την ψυχική και σωματική σου υγεία και ευεξία, θα σε βοηθήσει σε όλες τις μορφές αρνητικών συναισθημάτων.

#3
Ζήτησε κατανόηση

Μίλησε με τον άλλον άνθρωπο, και ζήτησε του, την κατανόηση του. Να είσαι ειλικρινής σχετικά με την κατάσταση, και αποδέξου αυτό που έχει να σου πει ο άλλος. Αν έχει κατανόηση, θα κάνει ότι μπορεί για να σε κάνει να αισθανθείς καλύτερα και περισσότερο ασφαλής.

Αποδέξου την απάντησή του και μην εστιάζεις στο θέμα. Καλλιέργησε ένα ανοιχτό τύπου επικοινωνίας, που θα ενθαρρύνει την συζήτηση και την εμπιστοσύνη μεταξύ σας.

#4
Αναρωτήσου “Είναι αυτή η σχέση πραγματικά για μένα;”

Αν έχεις την ανάγκη, να σε καθησυχάζει ο άλλος συνέχεια, τότε ίσως είναι ένα καμπανάκι, ότι αυτή δεν είναι μια υγιής σχέση για κανέναν από τους δυο σας.

Μερικές φορές, υπάρχουν λόγοι που θα αισθανθείς ζήλια και αν έχεις δοκιμάσει να τους ξεπεράσεις, αλλά εξακολουθείς να αντιμετωπίζεις αρνητικά συναισθήματα, τότε ίσως υπάρχει ένας βαθύτερος λόγος.

Δώσε σημασία στο ένστικτό σου, αλλά βεβαιώσου πρώτα ότι οι σκέψεις σου είναι καθαρές και δεν είναι σκέψεις κάτω από το πρίσμα του φόβου, του άγχους και της ανασφάλειας.

Ανασφάλεια – η ρίζα της ζήλιας
Εάν η ζήλια, είναι απλά εκδήλωση ανασφάλειας, και καταφέρεις τον εαυτό σου να αισθάνεται περισσότερο ασφαλής, τότε αυτός είναι ο #1 τρόπος για την καταπολέμησή της.

#4
Μην συγκρίνεις τον εαυτό σου με τους άλλους.

Πολλές φορές, όταν αρχίζεις να συγκρίνεις τον εαυτό σου με τους άλλους, ανθρώπους, με τους οποίους έχεις μία “αντιπαλότητα”, χάνεις την αυτοεκτίμησή σου. Τις περισσότερες φορές μάλιστα είναι μια δική σου, “αντιπαλότητα”. Χρειάζεται να συνειδητοποιήσεις ότι οι αρνητικές σου αντιλήψεις είναι σε μεγάλο βαθμό αναληθείς.

Ποιες είναι αρνητικές σκέψεις σου;

Χρειάζεται να ξέρεις πάντα, ποια είναι τα αρνητικά πρότυπα των σκέψεων σου. Όταν θα έρχονται λοιπόν στην επιφάνεια, αναρωτήσου γιατί συμβαίνει αυτό, και προσπάθησε να τις αντικαταστήσεις με θετικές σκέψεις.

Να θυμάσαι ότι αξίζεις να έχεις αγάπη στη ζωή σου.

Η αγάπη για τον εαυτό σου, και η γνώση ότι αξίζεις αγάπη, θα αλλάξει σιγά σιγά το τρόπο που σκέφτεσαι, και θα σε οδηγήσει στην συναισθηματική σου σταθερότητα και ηρεμία.

Μην απογοητεύεσαι λοιπόν με τον εαυτό σου, επειδή έχεις αυτό το αρνητικό συναίσθημα της ζήλιας.

Συμβαίνει σε όλους. Μάθε από αυτήν.

Να θυμάσαι, να εστιάζεις στον εαυτό σου, και στην αξία σου και θα δημιουργήσεις μια νοοτροπία που θα μειώσει την ζήλια μέσα σου, και θα σε βοηθήσει να δημιουργήσεις υπέροχες και αρμονικές σχέσεις.

Πάρε τον έλεγχο των σκέψεων σου ~ Πάρε τον έλεγχο της ζωής σου.

Νιώσε ~ Σκέψου ~ Δράσε

Να θυμάσαι πως είσαι μοναδικός! Είσαι υπέροχος!

 

Πώς η απόρριψη μπορεί να γίνει λιγότερο επώδυνη

Πώς το δύσκολο, μπορεί να γίνει πιο εύκολα;

Ό,τι ελέγχει το μυαλό σου, ελέγχει τη ζωή σου

Επιτυχία σημαίνει μετρήσιμα αποτελέσματα. Ξεκίνα σήμερα Δωρεάν. Η γνώση είναι δύναμη!

Ψυχολογία

Πίσω από πόσες σκέψεις σου, άραγε, κρύβεται ο φόβος;
“Η Εικόνα ενδέχεται να υπόκειται σε πνευματικά δικαιώματα”

Ένα Blog σχεδιασμένο με τη βοήθεια του Freepik

Πόσες φορές αλήθεια δεν κάνεις κάτι, επειδή φοβάσαι;

Φοβάσαι την απόρριψη.. φοβάσαι την αποτυχία.. Ούτε καν δοκιμάζεις να κάνεις κάτι που θέλεις, που χρειάζεσαι, γιατί φοβάσαι, φοβάσαι το κενό. Ένα κενό που σε ρουφάει και αν κοιτάξεις βαθιά γράφει αποτυχία, απόρριψη..

Μια εικόνα που σου δημιουργεί αρνητικές σκέψεις και φόβο και σε φρενάρει από τις επιθυμίες σου, από την επιτυχία και την ευτυχία.

Φόβος, κρύβεται πίσω από τις περισσότερες αρνητικές σου σκέψεις, από τα περισσότερα εμπόδια, από τα περισσότερα άσχημα συναισθήματα!

Φοβάσαι να αντιμετωπίσεις τους φόβους σου και τις αναστολές σου;

Μήπως, πρέπει να κινητοποιήσεις τις κρυφές σου δυνάμεις, να υπερβείς τα όρια της υπερβολικής σου ανασφάλειας, δημιουργώντας ένα πλαίσιο θωρακισμένο ορμή και αποφασιστικότητα;

Τι επιδιώκεις και τι περιμένεις άραγε από τους άλλους, αν δεν εκφράσεις τα συναισθήματά σου, τα θέλω σου, τις επιθυμίες σου;

Φοβάσαι να εκφραστείς.

Να πεις τι αισθάνεσαι. Τι σε προβληματίζει. Φοβάσαι να αντιπαρατεθείς με τους συνεργάτες σου. Φοβάσαι να διαφωνήσεις. Φοβάσαι να συμφωνήσεις.

Φοβάσαι να εκδηλώσεις τα συναισθήματά σου. Φοβάσαι να ξεσπάσεις το θυμό σου. Φοβάσαι την αντιδράσεις που θα προκαλέσουν τα λόγια σου στον κύκλο σου. Φοβάσαι την απόρριψη. Φοβάσαι την αποδοχή. Φοβάσαι να εκτεθείς. Φοβάσαι να κλάψεις.

Φοβάσαι να γελάσεις. Φοβάσαι μην πληγώσεις. Φοβάσαι μην πληγωθείς. Φοβάσαι την επιτυχία. Φοβάσαι την αποτυχία. Φοβάσαι να κάνεις όνειρα. Φοβάσαι, φοβάσαι, φοβάσαι..

Τελικά, ΖΕΙΣ; Απολαμβάνεις τις στιγμές σου;


Πίσω από πόσες σκέψεις σου, άραγε, κρύβεται ο φόβος;
Φοβάμαι μήπως κάνω λάθος.
Φοβάμαι μήπως πληγωθώ.
Φοβάμαι μήπως αποτύχω.
Φοβάμαι μήπως χάσω κάποιον που αγαπώ.
Φοβάμαι μήπως είμαι άρρωστος.
Φοβάμαι ότι θα με κοροϊδέψουν.
Φοβάμαι ότι θα με εξαπατήσουν.
Φοβάμαι πως δεν θα με καταλάβουν.
Φοβάμαι μήπως με αγνοήσουν.
Φοβάμαι πως δεν θα με αγαπήσουν.
Φοβάμαι ότι θα με ειρωνευτούν.
Φοβάμαι να πεθάνω.
Φοβάμαι ότι μπορεί να χάσω το μυαλό μου.
Φοβάμαι ότι με απατάει.
Φοβάμαι ότι θα χάσω τη δουλειά μου.
Φοβάμαι ότι δεν θα βρω δουλειά.
Φοβάμαι ότι θα χάσω τον εαυτό μου.
Φοβάμαι να προσπαθήσω.

Η λίστα είναι ατέρμονη. Μια λίστα γεμάτη αρνητικές σκέψεις, και απόρριψη. Πόση δύναμη όμως δίνεις στους φόβους σου; Πόσο τους θρέφεις και τους ενισχύεις; Πόσο τους επιτρέπεις, να θεριεύουν και να σε ελέγχουν αντί να τους ελέγχεις εσύ;

Συχνά, οι φόβοι σου, σε φρενάρουν. Μπαίνουν πολλές προϋποθέσεις στο μυαλό σου όπως : «πρέπει», «δεν πρέπει», «μην», «δεν», κανόνες και φραγμοί στο πώς να σκέφτεσαι, να εκφράζεσαι και να λειτουργείς. Τόσες και τόσες αρνητικές σκέψεις που σε κρατάνε πίσω.

Ο φόβος και οι αρνητικές σκέψεις σου, σε κάνουν να στέκεσαι μακριά από κάθε σου επιθυμία, η απόρριψη είναι το εμπόδιο σε κάθε σου προσπάθεια για επικοινωνία και έκφραση.

Ξεχνάς πόσοι άνθρωποι σε εκτιμούν, σε χρειάζονται, στηρίζονται σε σένα, έχουν την ανάγκη σου;

Για πολλούς είσαι ανεκτίμητος! Πίστεψε σε σένα! Δυνάμωσε! Στην τελική, ας χάσεις.. Τι σημασία έχει για σένα η απόρριψη; Αν δεν τολμήσεις να την γευτείς, δεν θα μάθεις ποτέ το συναίσθημα της, είναι ένα μάθημα και αυτό.

Πρέπει να αποτύχεις για να πετύχεις ότι θέλεις στη ζωή..

Ο φόβος για το άγνωστο, είναι αυτός που σε κρατάει πίσω, ο φόβος της πιθανής αποτυχίας, που θα ακολουθήσει αν δοκιμάσεις κάτι καινούργιο, είναι αυτός που σε κάνει να δειλιάζεις, να φοβάσαι. «Κι αν κάτι πάει στραβά;» σκέφτεσαι..

Κι όμως, η ζωή είναι τόσο μικρή για να τη σπαταλάς, σε δεύτερες και τρίτες σκέψεις που μόνο πίσω σε κρατάνε, αλλά είναι τόσο όμορφη παράλληλα που μπορείς με τη δύναμή σου να τη ζήσεις και να την «εκμεταλλευτείς».

Μη φοβάσαι να ρισκάρεις, να ζήσεις ό,τι φοβάσαι.. Γιατί στο κάτω κάτω αυτό που δεν έζησες και δεν ρίσκαρες, θα θυμάσαι και θα σου λείπει πάντα. Θα στριφογυρνάει το μυαλό σου σε ένα ΑΝ… «κι αν το είχα κάνει αυτό;» πάντα αυτό το «αν» θα σε βασανίζει.

Καλύτερα να στεναχωρηθείς και να απογοητευτείς για κάτι που δεν πέτυχες, παρά να μετανιώσεις για κάτι που δεν ρίσκαρες και δεν ξέρεις στην τελική πιο θα ήταν το αποτέλεσμα αυτού. Θα σου ξαναδοθεί η ευκαιρία να ρισκάρεις; Μπορεί το ρίσκο σου να σε οδηγούσε σε μια όμορφη ήρεμη και ευτυχισμένη ζωή, πάντως σίγουρα δεν θα σε οδηγούσε σε μια ζωή με απωθημένα και αμφιβολίες για το τι θα είχε συμβεί αν..

Στην ουσία, ο φόβος, είναι ένας καλός σύμμαχος, ένας πολύτιμος φίλος, που αν δεν κάνεις παρέα μαζί του, δε θα καταφέρεις ποτέ να πράξεις το αδύνατο.

Πιστεύοντας λοιπόν, ότι ο φόβος είναι ένας σύντροφος στη ζωή σου, που χρειάζεται να τον κατανοήσεις καλύτερα, η συμβίωσή σου μαζί του, θα γίνει πιο ισορροπημένη, πιο ουσιαστική. Θα γίνει σύμμαχος σου στην επιτυχία. Και το κυριότερο:

Θα γίνει το μονοπάτι της ψυχικής σου ωρίμανσης και εξέλιξης.

Και έτσι θα αρχίσεις να ζεις. Να τολμάς, να εκφράζεις τα θέλω σου. Να είσαι εσύ!

Επαναπρογραμμάτισε Το Μυαλό Σου.. Ενεργοποίησε Τη Ζωή Σου & Ζήσε Ευτυχισμένος!!!
Μην φοβάσαι λοιπόν να ονειρευτείς..

Μην φοβάσαι να πιστέψεις στις ικανότητές σου..

Και αν έχεις αδυναμίες, αν αναγνωρίζεις λάθη, μην φοβάσαι να τα διορθώσεις ή να ζητήσεις βοήθεια..

Μην αφήσεις τον φόβο, το θυμό, την αναξιότητα να φωλιάσουν μέσα σου..

Και μην φοβάσαι να μιλήσεις..

Πάρε ανάσα, λοιπόν, και γύρνα το κλειδί να ξεκλειδώσεις τους φόβους σου, κάνοντας πριν μια βαθιά συζήτηση με τον εαυτό σου και μια αναδρομή στο τι τους προκάλεσε στ’ αλήθεια. Όταν σκεφτείς και βρεις αυτό που σε εγκλώβισε, συμβιβαστείς με αυτό και κρατώντας το στα χέρια σου νιώσεις πως πια δεν έχει λόγο να υπάρχει μέσα σου, πέταξέ το όσο πιο μακριά μπορείς.

Πάρε τη ζωή στα χέρια σου και μέσα απ’ τους φόβους σου νιώσε πιο δυνατός. Γιατί είσαι πάντα πιο δυνατός από μια ψευδαίσθηση. Μάθε να τραγουδάς στους φόβους σου για να ξορκίζονται. Και τότε να ‘σαι σίγουρος πως η ζωή σου θα αποκτήσει άλλο χρώμα. Το χρώμα της επιτυχίας και της ευτυχίας..

Το χρώμα που της έλειπε.

Να θυμάσαι πως είσαι μοναδικός!

Είσαι υπέροχος!

Να Αγαπάς τον Εαυτό σου και να Ζεις με Πάθος!

https://www.manolisischakis.gr/

Ψυχολογία

Η χρήση μέσων κοινωνικής δικτύωσης (social media) σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο κατάθλιψης, ο οποίος ποικίλει ανάλογα με την ηλικία του χρήστη και το ποιό μέσο αυτός χρησιμοποιεί κυρίως (τη μεγαλύτερη επίπτωση φαίνεται να έχει το Snapchat και μετά το Facebook), σύμφωνα με μια νέα αμερικανική επιστημονική μελέτη.

Πρόκειται για άλλη μια έρευνα που διαπιστώνει σύνδεση ανάμεσα στα social media και στην πιθανότητα εκδήλωσης συμπτωμάτων κατάθλιψης. Χωρίς όμως να ξεκαθαρίζει σε ποιό βαθμό οι online πλατφόρμες απλώς φέρνουν στο φως ή επιδεινώνουν προϋπάρχοντα προβλήματα ψυχικής υγείας που δεν είχαν εκδηλωθεί προηγουμένως.

Οι ερευνητές, με τον δρ Ρόι Πέρλις της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ και του Γενικού Νοσοκομείου της Μασαχουσέτης, οι οποίοι έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο αμερικανικό ιατρικό περιοδικό «JAMA Network Open», ανέλυσαν στοιχεία για σχεδόν 5.400 ενήλικες με μέση ηλικία 56 ετών (τα δύο τρίτα γυναίκες), κανένας από τους οποίους δεν είχε διαγνωστεί ούτε με ήπια κατάθλιψη στην αρχή της μελέτης (Μάιος 2020). Όμως ένα χρόνο μετά (Μάιος 2021), σχεδόν ένας στους δέκα χρήστες (9%) είχε εμφανίσει σημάδια κατάθλιψης.

Ο κίνδυνος αυξανόταν όσο μεγαλύτερη ήταν κατά σειρά η χρήση τριών δημοφιλών μέσων: του Snapchat, του Facebook και του TikTok. Υπήρχαν όμως ηλικιακές διαφορές: ο κίνδυνος ήταν μεγαλύτερος στους χρήστες του TikTok και του Snapchat άνω των 35 ετών, αλλά όχι στους νεότερους, ενώ το αντίστροφο ίσχυε στο Facebook, όπου ο κίνδυνος κατάθλιψης ήταν μεγαλύτερος στους χρήστες κάτω των 35 ετών, αλλά όχι στους μεγαλύτερους.

«Η σχέση ανάμεσα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και στην ψυχική υγεία έχει αποτελέσει θέμα έντονου διαλόγου», ανέφερε ο Πέρλις και επεσήμανε ότι δεν είναι σαφές, ούτε από τη νέα έρευνα, κατά πόσο όντως τα ίδια τα social media προκαλούν κατάθλιψη. Όπως είπε, «μια πιθανή εξήγηση είναι ότι οι άνθρωποι υψηλού κινδύνου για κατάθλιψη, ακόμη και αν δεν έχουν ακόμη κατάθλιψη, είναι πιθανότερο να χρησιμοποιήσουν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Μια άλλη εξήγηση είναι ότι τα social media πράγματι συμβάλλουν στην αύξηση του κινδύνου».

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ https://www.govastileto.gr/

Ψυχολογία


Λόγια, λόγια.. Ατελείωτες κουβέντες και συζητήσεις. Άλλοτε ανούσιες άλλοτε με νόημα που κάπου χάνεται στην πορεία στην προσπάθεια να πείσεις ή να γίνεις αντιληπτός από το συνομιλητή. Μια απόπειρα να τον ψυχογραφήσεις, να δεις τα μήκη κύματος που εκπέμπει. Και το όνομα αυτού: Διάλογος! Γέφυρα επικοινωνίας, αντιπαραθέσεων, ή απλά ανταλλαγή απόψεων.

Πόσες φορές όμως θα ήθελες να μη χρειάζεται να πεις τίποτα; Να μην αρθρώσεις ούτε λέξη; Nα μπορούσαν να ντυθούν με λέξεις οι σκέψεις και να μεταφραστούν με τη σιωπή σου.

Πόσο ηχηρή μπορεί να ’ναι μια σιωπή! Να λέει περισσότερα από σένα όταν μιλάς. Και καθρέφτης της, το βλέμμα. Αν είναι καθάριο, διαβάζεις και την ψυχή. Κι έχεις ήδη πει πιο πολλά απ’ όσα πρέπει. Θα ήταν περιττές τώρα οι λέξεις.

Δε σου χει τύχει μ’ έναν άνθρωπο να μην έχετε καν κουνήσει τα χείλη και όμως να νιώθεις ότι έχετε κάνει ατέλειωτες συζητήσεις; Οι σιωπές σας φλύαρες. Και ας κοιτιόσασταν μόνο. Σα να σε διαπέρασε ένα απόθεμα σκέψης που το έσπρωξε απροσδόκητα προς το μέρος σου. Και αβίαστα έκανες το ίδιο δίχως να το καταλάβεις.

Πόσο μ’ αρέσουν οι άνθρωποι που μιλούν με τις πράξεις τους… Τι μαρτυριάρα η σιωπή τους! Μπορεί να σπανίζουν αλλά είναι σαν τον πιο πολύτιμο θησαυρό. Όταν τους βρεις φύλαξε τους. Πρόσεχε τους. Θα νιώσεις τυχερός που τους ξεκλείδωσες, που σ’ άφησαν να δεις την αλήθεια τους, τη δική σου. Από τα πιο όμορφα συναισθήματα, η αίσθηση ότι γνωρίζεις τον απέναντι. Ότι ξέρεις τι σκέφτεται, ότι ισχύει αυτό που θα σου πει. Δε χρειάζεται να κάνεις δεύτερες σκέψεις και σενάρια για το τι μπορεί να λέει και τι να εννοεί. Να διαχωρίζεις τα λεγόμενα από τις πράξεις του, να αναζητάς το κίνητρο αυτών μέσω (ανούσιων) εξονυχιστικών συζητήσεων-ανακρίσεων.

Όσα κρύβει μια σιωπή, τα προδίδει ένα βλέμμα. Ίσως και ένα χαμόγελο. Αλλά είναι εκεί, σαν ανοιχτό βιβλίο μπροστά σου δίχως κείμενο. Αχρείαστοι οι υπότιτλοι, ξεκάθαρα τα κεφάλαια. Δεν υπάρχουν κακώς κείμενα, δε χάνεσαι στη μετάφραση. Δε χωρούν παρερμηνεύσεις. Διάνοια η αίσθηση. Μαγεία η ψευδαίσθηση. Και συ ο ανώτατος κριτής. Αψεγάδιαστος. Όταν η αλήθεια ξεπερνά τα όρια της λογικής τότε αφέσου απλά στον ήχο της σιωπής.

https://www.savoirville.gr/

Ψυχολογία

Ο φόβος αυτός μας κρατά αδρανείς, παραλυμένους και μας εμποδίζει να απολαύσουμε το μονοπάτι που ήδη έχουμε επιλέξει.

Ο φόβος να μη μετανιώσουμε είναι το άγχος για το αν θα κάνουμε κάτι το οποίο θα θελήσουμε ίσως αργότερα να πάρουμε πίσω. Είναι άμεση συνέπεια της πλούσιας φαντασίας για όλα τα σενάρια που θα μπορούσαν να πάνε στραβά, και της πεποίθησης ότι – εάν υπάρξει κάποιο λάθος ή αρνητική συνέπεια, εάν είμαστε υπεύθυνοι για μια λανθασμένη επιλογή ή για κάτι πολύ ριψοκίνδυνο – οι τύψεις μας θα είναι αβάσταχτες.

Ο φόβος του μετανιώματος εντείνει την παράλυση της χρόνιας αναποφασιστικότητας. Βιώνουμε αυτό το φόβο, όταν δεν μπορούμε να επενδύσουμε τις οικονομίες μας σε κάτι συγκεκριμένο ή να αγοράσουμε κάτι που δεν μπορούμε να επιστρέψουμε. Ή, αν δεν μπορούμε να κάνουμε ένα τηλεφώνημα γιατί φανταζόμαστε πώς θα νιώθαμε αν αυτό γινόταν αμήχανο και τότε ίσως μετανιώνουμε που κάναμε το τηλεφώνημα.

Αυτομάτως φανταζόμαστε τις απαίσιες συνέπειες αν όλα πάνε στραβά και μπορεί κάλλιστα να νιώθουμε ότι «δεν θα μπορούσαμε να το αντέξουμε». Μπορεί να φανταζόμαστε ότι δεν θα μπορέσουμε ποτέ να το «ξεπεράσουμε» και ότι θα υποφέρουμε ατελείωτα. Αυτό μπορεί να σταματήσει στην πορεία μας – ιδιαίτερα αν πιστεύουμε ότι δεν είμαστε καλά εξοπλισμένοι για να διαχειριστούμε το μετάνιωμα που θα ακολουθήσει.

Με τέτοιου είδους διακυβεύματα στο μυαλό μας, δεν είναι περίεργο που η κίνηση προς τα εμπρός γίνεται προβληματική.

Πότε νιώθουμε ότι μετανιώνουμε
Το μετάνιωμα βιώνεται όταν κοιτάζετε πίσω σε ένα σημείο επιλογής και λέτε στον εαυτό σας: «Γιατί δεν το ήξερα;» ή «Πώς μπόρεσα να κάνω κάτι τέτοιο;» ή το πιο συνηθισμένο: «Αν δεν είχα κάνει αυτό;». Η μεταμέλεια μπορεί επίσης να προκύψει όταν έχετε κάνει μια επιλογή στο παρελθόν που απέτυχε να εκπληρώσει κάποια ηθική ή πρακτική υποχρέωση ή ξεκίνησε μια αλυσίδα γεγονότων με αποτέλεσμα να βλάψετε τον εαυτό σας ή τους άλλους.

Μπορείτε επίσης να μετανιώσετε όταν έχετε κάνει κάτι που δεν έχει προκαλέσει κανένα πραγματικό πρόβλημα, αλλά έχει προκαλέσει αμφιβολίες, ανησυχίες ή κάποια άλλη συναισθηματική δυσφορία, επειδή εκ των υστέρων φαίνεται ότι ήταν «πολύ ριψοκίνδυνο», παρορμητικό ή κακοσχεδιασμένο. Με την ίδια λογική, μετανιώνουμε επίσης αν δεν προβήκαμε σε μια ενέργεια την οποία τώρα ευχόμαστε να είχαμε κάνει.

Το έντονο και δυσάρεστο αυτό αίσθημα συχνά επίσης συμβαίνει όταν έπρεπε να επιλέξουμε ανάμεσα σε δύο επιλογές. Η αμφιθυμία μπορεί να συμβεί όταν και οι δύο επιλογές φαίνονται είτε εξίσου ελκυστικές είτε εξίσου δυσάρεστες και η επιλογή της μίας σημαίνει ότι δεν επιλέγετε την άλλη. Σε περιπτώσεις όπου καμία από τις δύο επιλογές δεν φαίνεται καλή, η σκέψη ότι ιδανικά θα μπορούσε να υπάρχει καλύτερη επιλογή είναι παραλυτική.

Ακόμη και σε καταστάσεις με χαμηλό διακύβευμα – «μπέργκερ ή ζυμαρικά;», «να φορέσω αυτή τη γραβάτα ή εκείνη τη γραβάτα;» – αν πιστεύετε ότι μπορεί να μετανιώσετε για την απώλεια της επιλογής που αφήνετε πίσω, μπορεί να παγώσετε στη θέση σας, ταλαντευόμενοι μεταξύ των επιλογών. Αυτό μπορεί να συμβεί αν έχετε άγχος να μπορέσετε να ξεπεράσετε τα συναισθήματα γενικά, και είναι συχνό σε άτομα με έντονο άγχος.

Το μετάνιωμα παίζει κάποιο ρόλο στη ζωή όλων μας. Όλοι κάνουμε λάθη και όλοι μπορούν να κοιτάξουν κάτι που έκαναν στο παρελθόν – μετανιώνοντας που έχασαν την ψυχραιμία τους, μετανιώνοντας για μια απιστία ή μετανιώνοντας για μια κακή επιλογή – και να εύχονται να ήταν διαφορετικά.

Επιπλέον, αυτό μπορεί να το νιώσουμε και για ό,τι δεν κάναμε, όπως το να απορρίψουμε ή να μην κάνουμε αίτηση για μια δουλειά ή να μην δεσμευτούμε με έναν ερωτικό σύντροφο. Επειδή το κόστος της αδράνειας τόσο συχνά παραβλέπεται όταν παραλύουμε από τη χρόνια αναποφασιστικότητα, η μεταμέλεια περιλαμβάνει σχεδόν πάντα το «μακάρι να είχα πάρει περισσότερα ρίσκα» ή «μετανιώνω που δεν εκμεταλλεύτηκα αυτή την ευκαιρία».

Συνέπειες του φόβου της μεταμέλειας
Η φαντασία σας μπορεί να σας βασανίζει με «τι θα γινόταν αν» σχετικά με τη βίωση ταπεινώσεων, απωλειών, αποτυχιών ή οποιασδήποτε άλλης συνέπειας που θα μπορούσε να σας προκαλέσει ανεπίλυτες τύψεις. Μπορεί να φανεί ότι είναι μια επικίνδυνη ολισθηρή πορεία για να κάνετε οτιδήποτε.

Ο φόβος της μετάνοιας μπορεί να ενισχυθεί αν, όπως οι περισσότεροι άνθρωποι, κάνατε πραγματικά κάτι στο παρελθόν που ήταν, εκ των υστέρων, μια κακή απόφαση. Το να αναπολείτε ένα προηγούμενο λάθος, μια λανθασμένη κρίση ή μια παρορμητική ενέργεια που κατέληξε άσχημα είναι σύνηθες φαινόμενο σε αγχώδη άτομα με απαιτητικά πρότυπα.

Κάθε απόφαση που παίρνουμε μειώνει τις εναλλακτικές που έχουμε στη διάθεσή μας. Αν νοικιάζετε ένα διαμέρισμα, δεσμεύεστε σε αυτό το συμβόλαιο, να μετακινηθείτε από αυτή την περιοχή και να στέλνετε τα παιδιά σας σε αυτά τα σχολεία.

Με μια πλούσια φαντασία, ακόμη και οι πιο κοινές, καθημερινές αποφάσεις μπορούν να διαποτιστούν από το φόβο της μεταμέλειας: «Θα μετανιώσω που αγόρασα βρώμη αλεσμένη αντί για ολόκληρη;» ή «θα μετανιώσω που ξόδεψα χρόνο παρακολουθώντας μια κωμωδία στην τηλεόραση αντί για ένα εκπαιδευτικό ντοκιμαντέρ;».

Επειδή βιώνετε άμεσες αυτόματες αμφιβολίες τη στιγμή που αποφασίζετε κάτι – ακόμη κι αν τίποτα δεν έχει πάει ακόμα στραβά – προσεγγίζετε τις αποφάσεις με τρόμο. Καθώς θέλετε να αποφύγετε τις ανησυχίες «τι θα γινόταν αν;», αποφεύγετε την ίδια την απόφαση. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η δέσμευση χωρίς αμφιταλαντεύσεις είναι ένα τόσο σημαντικό στοιχείο της λήψης αποφάσεων. Είναι ένας τρόπος να προσπερνάμε τις αμφιβολίες που πάντα προκύπτουν αφού ληφθεί μια απόφαση.

Ο φόβος της μεταμέλειας αποτελεί συστατικό στοιχείο του FOMO (φόβος να μη χάσουμε κάτι). Η απροθυμία να αποκλείσουμε οποιαδήποτε μονοπάτια, ευκαιρίες ή επιλογές τροφοδοτείται από την πρόβλεψη ότι θα ευχηθούμε εκ των υστέρων να μην είχαμε περιορίσει τον εαυτό μας κάνοντας μια επιλογή.

Ο φόβος του μετανιώματος μπορεί να μας εμποδίσει να προχωρήσουμε μπροστά. Αλλά μπορεί επίσης να αποτελέσει εμπόδιο στο να απολαύσουμε το μονοπάτι που έχουμε ήδη ακολουθήσει. Μόλις γίνει μια επιλογή, δημιουργούνται αμφιβολίες και νιώθουμε αβεβαιότητα για τα μελλοντικά πιθανά κακά αποτελέσματα ή συνέπειες. Η ικανοποίηση μιας σωστής επιλογής ή μιας καλής δουλειάς γίνεται άπιαστη, επειδή ανησυχούμε ότι μια απόφαση που ελήφθη στο παρελθόν θα μας οδηγήσει στο να τη μετανιώσουμε κάποια στιγμή.

Όμως, η χρόνια αναποφασιστικότητα δεν μας αφήνει να ζήσουμε και συχνά περνούν τα χρόνια μέσα σε αδράνεια και αυτό είναι από μόνου του μια επιλογή, και μάλιστα σίγουρα με δυσάρεστες συνέπειες, που αργά ή γρήγορα θα τις νιώσουμε. Γι’ αυτό επιλέξτε, όλο και κάτι άλλο θα σας φέρει η ζωή.

Πηγή:

www.psychologytoday.com/intl/blog/living-sticky-mind/202111/behind-chronic-indecisiveness-the-fear-regret

https://enallaktikidrasi.com/

Ψυχολογία

Οι μελέτες του Ζίλμαν φαίνεται ότι εξηγούν τη δυναμική που υπεισέρχεται σε ένα γνώριμο οικογενειακό δράμα, του οποίου υπήρξα μάρτυρας μια μέρα, ενώ έκανα τα ψώνια μου. Στο διάδρομο του σουπερμάρκετ ακούστηκαν τρεις στομφώδεις λέξεις μιας νεαρής μητέρας προς το γιο της: «Ασ’… το … κάτω!». «Μα, το θέλω», κλαψούρισε ο μικρός, σφίγγοντας με ακόμα περισσότερη δύναμη το κουτί με τα γαριδάκια,

«Άσ’ τo κάτω», φώναξε η μητέρα ακόμα πιο δυνατά, καθώς την κυρίευε ο θυμός. Εκείνη τη στιγμή το παιδί, που βρισκόταν στο ειδικό καθισματάκι του καροτσιού, πέταξε το βαζάκι με το φρουτοχυμό που κρατούσε και έπινε. Καθώς το βαζάκι γινόταν θρύψαλα στο πάτωμα, η μητέρα ούρλιαξε: «Ως εδώ!» και χαστούκισε με μανία το πιτσιρίκι, του άρπαξε το κουτί με τα γαριδάκια και το εκσφενδόνισε στο κοντινότερο ράφι. Ύστερα τον βούτηξε από τη μέση και όρμησε στο διάδρομο, ενώ το καροτσάκι του σουπερμάρκετ έγερνε επικίνδυνα κατρακυλώντας μπροστά της και ο μικρός κλοτσούσε εγκλωβισμένος στη λαβή της μαμάς και διαμαρτυρόταν ουρλιάζοντας: «Άσε με κάτω! Άσε με κάτω!».

Ο Ζίλμαν διαπίστωσε ότι όταν το σώμα βρίσκεται ήδη σε μια οριακή κατάσταση (όπως της μητέρας) και κάτι προκαλεί μια συγκινησιακή έξαρση, το επακόλουθο συναίσθημα, είτε πρόκειται για θυμό είτε για άγχος, είναι ιδιαίτερα έντονο. Αυτή η δυναμική μπαίνει σε λειτουργία όταν κάποιος οργίζεται. Ο Ζίλμαν βλέπει τον «κλιμακούμενο θυμό» σαν μια «ακολουθία προκλήσεων, η καθεμιά από τις οποίες προξενεί μια διεγερτική αντίδραση που αποδυναμώνεται αργά». Σ’ αυτή την αλληλουχία κάθε επακόλουθη σκέψη ή αντίληψη που προκαλεί θυμό γίνεται μια μικρή πρόκληση για το ξέσπασμα των κατεχολαμινών που καθοδηγούνται από την αμυγδαλή, το οποίο προστίθεται και αυξάνει το ορμονικό κύμα όσων είχαν δημιουργηθεί προηγουμένως. Το δεύτερο έρχεται προτού το πρώτο προλάβει να κατασιγάσει, αμέσως μετά παρουσιάζεται ένα άλλο, και πάει λέγοντας. Κάθε κύμα ακολουθεί τα ίχνη των προηγούμενων, κι έτσι αυξάνεται το επίπεδο της φυσιολογικής διέγερσης του σώματος. Μια σκέψη που έρχεται να προστεθεί αργότερα σ’ αυτό το οικοδόμημα προκαλεί μια πολύ μεγαλύτερη διέγερση θυμού από εκείνη που εμφανίζεται στην αρχή. Ο θυμός θεριεύει με το θυμό. Ο συγκινησιακός εγκέφαλος υπερθερμαίνεται. Και τότε ο θυμός, απελευθερωμένος από κάθε λογική, ξεσπάει βίαια χωρίς δυσκολία.

Στο σημείο αυτό οι άνθρωποι δε συγχωρούν και σίγουρα δε σκέφτονται λογικά. Οι σκέψεις τους κλωθογυρίζουν στην εκδίκηση και στα αντίποινα, αδιαφορώντας για τις συνέπειες. Όπως λέει ο Ζίλμαν, αυτό το υψηλό επίπεδο διέγερσης «υποθάλπει μια ψευδαίσθηση ισχύος και παντοδυναμίας, που μπορεί να εμπνεύσει και να διευκολύνει την επιθετικότητα», καθώς το θυμωμένο άτομο χάνει τη γνωστική καθοδήγηση και υποκύπτει στις πιο πρωτόγονες αντιδράσεις. Η μεταιχμιακή παραίνεση είναι ανοδική. Οι χειρότερες εμπειρίες από τη βία της ζωής γίνονται οδηγοί δράσης.

Βάλσαμο στο θυμό

Με δεδομένη αυτή την ανάλυση της ανατομίας του θυμού, ο Ζίλμαν προσδιορίζει δύο βασικούς τρόπους παρέμβασης για την εξάλειψή του. Ένας τρόπος για να υποχωρήσει ο θυμός είναι η σύλληψη και η αμφισβήτηση των σκέψεων που πυροδοτούν τις αντιδράσεις θυμού, δεδομένου ότι η αρχική εκτίμηση μιας αλληλεπίδρασης εδραιώνει και ενθαρρύνει το πρώτο ξέσπασμα του θυμού, οι δε επακόλουθες επανεκτιμήσεις «ρίχνουν λάδι στη φωτιά». Είναι θέμα χρόνου. Όσο πιο έγκαιρη είναι η παρέμβασή μας στον κύκλο του θυμού, τόσο το καλύτερο. Πράγματι, ο θυμός μπορεί να «βραχυκυκλωθεί» αν καταπραϋντική πληροφορία φθάσει προτού αυτός αρχίσει να δρα.
Η ισχύς της κατανόησης και της αποσόβησης του θυμού γίνεται εμφανής σε ένα άλλο πείραμα του Ζίλμαν. Στο πείραμα αυτό ένας αγενής βοηθός (ένας συνένοχος του ερευνητή!) προσέβαλλε και προκαλούσε εθελοντές οι οποίοι έκαναν γυμναστική σε στατικά ποδήλατα. Όταν οι εθελοντές βρήκαν την ευκαιρία να εκδικηθούν τον αγενέστατο πειραματιστή (δίνοντάς του και πάλι μια κακή βαθμολογία που πίστευαν ότι θα επηρέαζε την υποψηφιότητά του για μια θέση), το έκαναν σε κλίμα οργισμένης ικανοποίησης. Σε μια άλλη εκδοχή του πειράματος μπήκε στο παιχνίδι μια άλλη συνεργάτης ακριβώς τη στιγμή που οι εθελοντές είχαν ήδη δεχθεί τις προσβολές και βρίσκονταν στη φάση της αντεκδίκησης. Είπε στον προκλητικό συνεργάτη ότι τον ζητούσαν στο τηλέφωνο στο τέρμα του διαδρόμου. Καθώς εκείνος έφευγε, έκανε και σ’ εκείνη μια χυδαία παρατήρηση. Εκείνη όμως εξέλαβε το ζήτημα από την καλή πλευρά. Όταν αυτός απομακρύνθηκε, η κοπέλα εξήγησε στους εθελοντές ότι ήταν πολύ πιεσμένος και ανησυχούσε για τις επικείμενες προφορικές εξετάσεις του για το πτυχίο. Μετά από αυτό, οι οργισμένοι εθελοντές, παρότι είχαν την ευκαιρία να εκδικηθούν, δεν το έκαναν και προτίμησαν να εκφράσουν τη συμπάθειά τους για την αγωνία του.

Αυτή η καταπραϋντική πληροφορία επιτρέπει μια επανεκτίμηση των δεδομένων που προκαλούν το θυμό. Υπάρχει όμως ένα συγκεκριμένο «παραθυράκι ευκαιρίας» γι’ αυτή την αποκλιμάκωση. Ο Ζίλμαν θεωρεί ότι λειτουργεί καλά σε μέτρια επίπεδα θυμού. Σε υψηλά επίπεδα οργής δεν επηρεάζει, εξαιτίας αυτού που ο ίδιος αποκαλεί «γνωστική ανικανότητα». Με άλλα λόγια, οι άνθρωποι δεν είναι πλέον σε θέση να σκεφτούν σωστά. Όταν οι εθελοντές στο πείραμα ήταν ήδη εξαιρετικά οργισμένοι, απέρριπταν την κατευναστική πληροφορία με σχόλια του τύπου «Δικό του πρόβλημα!» ή με «τις πιο έντονες χυδαιότητες που έχει να προσφέρει η γλώσσα μας», όπως το έθεσε με λεπτότητα ο Ζίλμαν.

Η συναισθηματική νοημοσύνη

Daniel Goleman

Εκδόσεις Πεδίο https://www.lecturesbureau.gr/

© 2017 Forwoman.gr
facebook_page_plugin
Τα cookies βοηθάνε στην καλύτερη εμπειρία σας στην περιήγηση της ιστοσελίδας μας, συνεχίζοντας συμφωνείτε με τη χρήση τους.