Οκτωβρίου 03, 2022

Βιβλίο

Αν δυσκολεύεστε να λάβετε γρήγορες αποφάσεις ή βασίζεστε στους άλλους για επιβεβαίωση, το κείμενο αυτό θα σας δείξει πώς να αλλάξετε.

Σκοπός αυτού του κειμένου είναι να σας δείξει πώς να παίρνετε αποφάσεις και να γίνετε πιο αποφασιστικοί. Εάν δυσκολεύεστε να διαλέξετε τι επάγγελμα να κάνετε, πού να μετακομίσετε ή ποια παπούτσια να αγοράσετε, οι στρατηγικές που θα βρείτε εδώ θα σας βοηθήσουν να αποφασίζετε με μεγαλύτερη σιγουριά και ευκολία, καθώς και να απαλλαχθείτε από τον φόβο που σας κρατάει στάσιμους.

Αν δυσκολεύεστε να λάβετε γρήγορες αποφάσεις ή βασίζεστε στους άλλους για επιβεβαίωση ή για να αποφασίσουν για εσάς, το κείμενο αυτό θα σας δείξει πώς να αλλάξετε, αφού θέμα του έχει πώς να πάρετε τον έλεγχο της ζωής σας στα χέρια σας και να ζήσετε με αποφασιστικότητα.

Στις πολύπλοκες αποφάσεις ακολουθήστε την πρώτη ενστικτώδη αντίδρασή σας
Ερευνητές στο Πανεπιστήμιο του Άμστερνταμ έδειξαν ότι, όσο πιο πολύπλοκες οι αποφάσεις, τόσο καλύτερο είναι να ακολουθείτε την αρχική ενστικτώδη αντίδρασή σας. Στις σχετικά απλές επιλογές, όπως ποια πετσέτα να αγοράσετε, ίσως είναι χρήσιμο να ζυγίσετε τα υπέρ και τα κατά. Παραδόξως όμως, όσο πιο πολύπλοκη η απόφαση, π.χ. ποια έπιπλα ή ποιο αυτοκίνητο να αγοράσετε, είναι προτιμότερο να αφήσετε να σας οδηγήσει το ασυνείδητό σας και να εμπιστευτείτε τη διαίσθησή σας.

Η αναποφασιστικότητα μπορεί να σας κάνει να σαστίσετε. Κι αν αυτό είναι κάτι που σας συμβαίνει συχνά, μπορεί να αποτελέσει σημαντικό εμπόδιο στη ζωή και στην ανάπτυξή σας.
Υπάρχουν φορές που πασχίζουμε για ώρες να πάρουμε μια απόφαση. Χάνουμε υπερβολικά πολύ χρόνο προσπαθώντας να βρούμε το καλύτερο προϊόν, να γράψουμε το τέλειο μέιλ, να αποφασίσουμε τι να παραγγείλουμε. Άλλες φορές, αφού αποφασίσουμε, δεν είμαστε ικανοποιημένοι με την επιλογή μας και αναρωτιόμαστε μήπως έπρεπε να είχαμε επιλέξει κάτι άλλο.

Ο τρόπος που λαμβάνετε αποφάσεις επηρεάζει σημαντικά τη ζωή σας. Καθορίζει αν θα ενεργήσετε ή αν θα μείνετε αδρανείς. Αν θα αρπάξετε μια ευκαιρία που θα σας παρουσιαστεί ή αν θα διστάσετε. Θα δούμε πώς ο νους μας μας προστατεύει όταν λαμβάνουμε «κακές» αποφάσεις. Αν ανήκετε στους χρόνια αναποφάσιστους, υπάρχουν αποτελεσματικές στρατηγικές για να λαμβάνετε ευκολότερα αποφάσεις, στρατηγικές για να αναπτύξετε την αποφασιστικότητά σας, και αυτό το κεφάλαιο θα σας δείξει πώς να τα καταφέρετε.

«Τελειομανείς» και «ικανοποιημένοι»
Ο ψυχολόγος Μπάρι Σουόρτς διαπίστωσε ότι οι άνθρωποι μπορούν να κατηγοριοποιηθούν με διάφορους τρόπους ανάλογα με το στιλ που λαμβάνουν τις αποφάσεις τους. Ορισμένοι είναι «τελειομανείς», δηλαδή προσπαθούν να μεγιστοποιήσουν το όφελος από την ικανοποίηση των αναγκών τους, ενώ άλλοι, οι «ικανοποιημένοι», αρκούνται απλώς να τις ικανοποιήσουν.

Ενδεχομένως έχετε γνωρίσει άτομα που ανήκουν στην πρώτη κατηγορία ή θεωρείτε ότι ανήκετε εσείς σε αυτή. Οι «τελειομανείς» λαμβάνουν αποφάσεις αφού πρώτα έχουν συγκεντρώσει όλες τις πληροφορίες και έχουν κάνει ενδελεχή έρευνα. Αν θέλουν να αγοράσουν καινούριο παλτό, ψάχνουν σε όσο το δυνατόν περισσότερα καταστήματα και δοκιμάζουν όσο το δυνατόν περισσότερα παλτά προτού επιλέξουν. Τους ενδιαφέρει να βρουν «το καλύτερο», το καλύτερο παλτό, το καλύτερο λάπτοπ ή ακόμα και τον καλύτερο σύντροφο.

Αν είστε «τελειομανείς» και παρουσιαστεί κάποια βλάβη στο σπίτι σας, ίσως αποφασίσετε να καλέσετε τεχνίτη. Αλλά η διαδικασία επιλογής συχνά είναι δύσκολη και χρονοβόρα. Βρίσκετε όλους τους τεχνίτες της περιοχής, διαβάζετε όσο το δυνατόν περισσότερες αξιολογήσεις και ψάχνετε για ώρες στο διαδίκτυο προτού αποφασίσετε. Αυτό είναι χρονοβόρο και εξαντλητικό. Επειδή όσοι ανήκουν σε αυτή την κατηγορία είναι από τη φύση τους προσεκτικοί και σχολαστικοί, συχνά αναβάλλουν τη λήψη απόφασης και αργούν να ενεργήσουν.

Και αυτό γιατί φαντάζει βουνό να διερευνήσουν κάθε δυνατότητα και να επιλέξουν. Ακόμα και αν μετά τις ατελείωτες έρευνές τους βρουν κάποιον μικρό θησαυρό, είναι τόσο εξουθενωμένοι, που δεν έχουν την ενέργεια να απολαύσουν αυτό που βρήκαν.

Οι «ικανοποιημένοι» είναι ακριβώς το αντίθετο
Αν πρέπει να αγοράσουν κάτι, εξετάζουν μερικές επιλογές και, αν βρουν κάτι που τους ικανοποιεί σε γενικές γραμμές, το αγοράζουν. Δεν έχουν την ανάγκη της τελειότητας και έτσι συχνά η ζωή τους είναι πιο χαλαρή. Ο βασικός κανόνας που ακολουθούν στη λήψη αποφάσεων είναι ο εξής: Το καλό είναι αρκετό.

Και, επειδή κίνητρό τους δεν είναι το «τέλειο», δεν θα απογοητευτούν αν, αφότου επιλέξουν, εμφανιστεί κάτι καλύτερο. Από την άλλη, οι «τελειομανείς» συνήθως καθυστερούν να επιλέξουν, ιδιαίτερα όταν γνωρίζουν ότι δεν μπορούν να αλλάξουν γνώμη – διότι τι θα γίνει αν στο μέλλον προκύψει κάτι καλύτερο από τις επιλογές που έχουν τώρα; Υπό αυτή την έννοια, αναζητούν διαρκώς το καλύτερο. Και αυτό μπορεί να σταθεί εμπόδιο στην ευτυχία τους.

Ο κόσμος των επιλογών
Αν είστε τελειομανείς με τις επιλογές σας, ίσως σας είναι δύσκολο να ζείτε σε έναν κόσμο με τόσα υλικά αγαθά που μεταβάλλεται διαρκώς. Στις μέρες μας έχουμε περισσότερες επιλογές από ποτέ. Δεν έχετε παρά να μπείτε στο διαδίκτυο και να δείτε τις μυριάδες τρόφιμα, τηλεοπτικές σειρές, βιντεοπαιχνίδια και επιλογές εξόδου που μας κατακλύζουν. Αν είστε τελειομανείς, ίσως μπείτε σε πειρασμό να ψάξετε ό,τι υπάρχει στην αγορά προτού αγοράσετε κάτι – αλλά πώς μπορείτε να το καταφέρετε αυτό όταν υπάρχουν δεκάδες, ή εκατοντάδες, επιλογές;

Αυτό μας οδηγεί σε ένα πολύ σημαντικό σημείο
Όταν μας παρουσιάζονται υπερβολικά πολλές επιλογές, συνήθως παίρνουμε χειρότερες αποφάσεις. Σε ένα πείραμα όταν οι συμμετέχοντες είχαν μικρότερο εύρος επιλογής σε σοκολάτες –έξι είδη– ήταν πιθανότερο να αγοράσουν κάποια από όλες, απ’ ό,τι όταν τους παρουσίασαν πάνω από τριάντα είδη σοκολάτας. Όταν έχουμε περιορισμένες επιλογές, είμαστε πιο ικανοποιημένοι με αυτό που αγοράζουμε.

Το ίδιο συμβαίνει και με την επιλογή επαγγέλματος. Οι μαθητές που τους ζητούν να γράψουν έκθεση, αλλά τους δίνουν λιγότερα θέματα να επιλέξουν, τα πηγαίνουν καλύτερα από όσους έχουν ευρύτερη επιλογή θεμάτων. Φαίνεται ότι το λίγο είναι καλύτερο. Όταν βλέπουμε λιγότερα πράγματα και μας περιβάλλουν λιγότερα πράγματα, η επιλογή είναι ευκολότερη. Και είμαστε πιο ικανοποιημένοι με εκείνο που επιλέγουμε. Ίσως αυτό έχει να κάνει με την αποσυμφόρηση του περιβάλλοντός μας και τον λιτό τρόπο ζωής, με μια πιο ευτυχισμένη ζωή όπου αγοράζουμε μόνο τα απαραίτητα και απολαμβάνουμε περισσότερο όσα έχουμε.

Γι’ αυτό, όταν βρίσκεστε αντιμέτωποι με τις άπειρες επιλογές που φέρνει ο κόσμος των διαδικτυακών αγορών και οι διαδικτυακές πλατφόρμες γνωριμιών, ίσως είναι προτιμότερο να ακολουθείτε τον κανόνα «το καλό είναι αρκετό».

Σε έναν κόσμο που αλλάζει συνεχώς, που κάθε λίγους μήνες βγαίνουν πιο εξελιγμένα γκάτζετ και τα ζευγάρια χωρίζουν με ολοένα μεγαλύτερη συχνότητα, όσοι κυνηγούν την «τελειότητα» είναι σαν να αγωνίζονται να φτάσουν σε μια γραμμή τερματισμού που απομακρύνεται με κάθε βήμα που κάνουν και που δεν θα περάσουν ποτέ.

Το «τέλειο» προϊόν, το «τέλειο» σπίτι, η «τέλεια» καριέρα δεν υπάρχουν, γιατί ανά πάσα στιγμή μπορεί να εμφανιστεί κάτι καινούριο και καλύτερο. Γι’ αυτό η νοοτροπία του «αρκετά καλού» μας γλιτώνει από μια ζωή τελειομανίας όπου κυνηγάμε διαρκώς κάτι που δεν υπάρχει.

Το απόσπασμα είναι από το βιβλίο “Αλλαγή διάθεσης στη στιγμή” που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Διόπτρα

https://enallaktikidrasi.com/

Βιβλίο

Αγάπη, Ελευθερία, Μοναχικότητα
Ένα πολύτιμο και επαναστατικό βιβλίο, στο οποίο ο Osho μας προκαλεί να απελευθερωθούμε από τα κατεστημένα συστήματα πεποιθήσεων και τις προκαταλήψεις που περιορίζουν την ικανότητά μας να απολαμβάνουμε τη ζωή σε όλο της τον πλούτο.

Στον σημερινό κόσμο, η ελευθερία είναι η Νο1 βασική συνθήκη για προσωπική και πνευματική ανάπτυξη. Όσο δεν μαθαίνουμε να ζούμε ελεύθεροι και να νιώθουμε καλά μόνοι μας με παρέα τον εαυτό μας, αρνούμαστε τελικά την πιθανότητα να βρούμε την αγάπη και την ευτυχία με κάποιον άλλο! Η αληθινή αγάπη μπορεί μόνο να συμβεί μέσα από την ελευθερία, σε συνδυασμό με έναν βαθύ σεβασμό για τον εαυτό μας και για τους άλλους.

Είναι δυνατό να είμαστε μόνοι και να μη νιώθουμε μοναξιά; Πού βρίσκονται τα όρια που προσδιορίζουν τη «λαγνεία» έναντι της «αγάπης»… και άραγε μπορεί ποτέ η λαγνεία να εξελιχθεί σε αγάπη; Μπορεί μια ιδανική σχέση να στηρίζεται στην ελευθερία και την εμπιστοσύνη, χωρίς κτητικότητα και ζήλεια; Στο παρόν βιβλίο μπορούμε να βρούμε μοναδικές, ριζοσπαστικές και ευφυείς απαντήσεις σε όλα τα ερωτήματα που μας απασχολούν αναφορικά με τις ανθρώπινες σχέσεις.

Στον μετα-ιδεολογικό μας κόσμο, όπου οι παλαιές ηθικές είναι παρωχημένες, έχουμε μία χρυσή ευκαιρία να επαναπροσδιορίσουμε και να αναζωογονήσουμε τη ζωή μας. Έχουμε την ευκαιρία να κάνουμε ένα νέο ξεκίνημα και να κατακτήσουμε την ολοκλήρωση και την επιτυχία, τόσο ως άτομα όσο και ως κοινωνία.

 

https://iviskospublications.gr/

 

Βιβλίο

Σύντομες σημειώσεις για καθημερινή ευτυχία, αυτοπεποίθηση και ηρεμία
5 λεπτά θεραπεία

Η φράση «Να είσαι απλώς ο εαυτός σου» είναι κάτι που ακούμε συχνά από καλοπροαίρετους κοντινούς μας ανθρώπους πριν από μία συνέντευξη για δουλειά ή πριν από ένα ραντεβού. Είναι όμως μια φράση που προσωπικά με προβλημάτισε πολύ, αφού το να είσαι ο εαυτός σου μπορεί να είναι δύσκολο, αν δεν είσαι βέβαιος ποιο είναι αυτό το άτομο.

«Να είμαι ο εαυτός μου;» Μα τι γίνεται αν οι άλλοι δεν συμπαθούν αυτό το άτομο; Αν δεν θέλουν να προσλάβουν αυτό το άτομο; Αν δεν θέλουν να βγαίνουν με αυτό το άτομο; Έχω καλύτερο σχέδιο: θα διερευνήσω τι τύπος πιστεύω ότι θέλουν να είμαι και αυτό θα τους δώσω! Καλή ιδέα, έτσι;… Εμένα πάντως μου φαινόταν σπουδαία.

Μου πήρε αρκετό καιρό να συνειδητοποιήσω ότι το «να είμαι ο εαυτός μου» δεν σημαίνει να μεταμορφώνω την προσωπικότητά μου για να ταιριάζει με το άτομο που συναντώ κάθε φορά. Μη με παρεξηγήσετε, μπορεί να μην τρέχει τίποτα αν ισχυριστούμε σε μια συνέντευξη ότι κατέχουμε όλες τις λεπτομέρειες για το Excel ή το Adobe, αν ξέρουμε ότι αυτό κρίνεται απαραίτητο, αλλά θέτουμε σε μεγαλύτερο κίνδυνο τη βαθύτερη αίσθηση του εαυτού μας αν είμαστε πρόθυμοι να αλλάζουμε τις βασικές αρχές και τη συμπεριφορά μας ανάλογα με την εκάστοτε παρέα μας.

Το να είμαστε ο εαυτός μας δεν είναι κάτι που μπορούμε να «βάλουμε μπροστά» έτσι ξαφνικά. Δεν ξυπνάμε ένα πρωί και παίρνουμε την απόφαση «Χμ… λέω σήμερα ν’ αρχίσω να είμαι ο πλήρης, αυθεντικός εαυτός μου», λες και κρεμόταν στο βάθος της ντουλάπας μας και περίμενε απλώς τις κατάλληλες καιρικές συνθήκες.

Είναι μάλλον μία συνεχής διαδικασία που βασίζεται σε πολλές επιλογές που κάνουμε καθημερινά, οπότε μην αγχώνεστε αν δεν νιώθετε ακόμα ότι έχετε ξεκαθαρίσει τα πάντα. Από την πείρα μου ως ψυχοθεραπεύτριας μπορώ να πω ότι σχεδόν κάθε μέρα έρχεται στο γραφείο μου κάποιος με αυτή την ανησυχία. Δεν είστε επ’ ουδενί ο μόνος που «δεν μπορεί να τα βάλει σε τάξη» τη στιγμή που όλοι οι άλλοι τα καταφέρνουν.

Τι είναι ο εαυτός;

Πριν εμβαθύνουμε περισσότερο στην έννοια της αυτοανακάλυψης, ας εξετάσουμε για λίγο την αντίληψή μας για το τι είναι τελικά ο «εαυτός». Η αίσθηση του εαυτού εδραιώνεται μέσα μας από την πρώιμη ηλικία, όπου διαμορφώνεται και επηρεάζεται από πληθώρα βιωμάτων, στα οποία περιλαμβάνονται:

Πρώιμες αλληλεπιδράσεις με αυτούς που μας φροντίζουν
Πόση τρυφερότητα και ασφάλεια περιείχαν οι σχέσεις αυτές
Πόση αυτεπίγνωση είχαν οι πρώτοι άνθρωποι που μας φρόντιζαν
Οι προσδοκίες και οι ευχές εκείνων που μας περιστοίχιζαν
Το περιβάλλον στο οποίο μεγαλώσαμε
Η συναισθηματική σταθερότητα της οικογένειας στην οποία μεγαλώσαμε
Η εκπαίδευση που ίσως λάβαμε
Αλληλεπιδράσεις με συνομηλίκους μας
Η κοινωνική αξιολόγηση ορισμένων ταυτοτήτων έναντι άλλων, όπως του επιχειρηματία, του αθλητή, του μοντέλου κ.λπ.

5 λεπτά θεραπεία


Από την καλλιέργεια της επικρατούσας έννοιας της αυτό-ανάπτυξης και από μία διαρκώς εντεινόμενη τάση να είμαστε η όσο πιο παραγωγική (βλ.«επιτυχημένη») εκδοχή του εαυτού μας, γεννήθηκε η ιδέα ενός ιδανικού εαυτού: ενός ατόμου που

διαθέτει τέτοια αυτεπίγνωση, ώστε είναι υπεράνω άγχους, δεν ανατρέπεται από τίποτα, ξυπνάει καθημερινά στις 5 τα ξημερώματα για να διαλογιστεί και είναι γενικά πάνσοφος.

Αλλά η ιδέα αυτή ενός «τέλειου», αμετάβλητου εαυτού είναι μύθος. Ένας φανταστικός εαυτός παγιωμένος, προβλέψιμος και αμετακίνητα σταθερός.

Δεν ξέρω για σας, αλλά για μένα ηχεί κάπως βαρετό, ρομποτικό… Και σίγουρα μη ρεαλιστικό! Κι όμως, πολλοί από μας μπορεί να παλεύουμε με αυτή την ιδέα του μυθικού εαυτού, λες και είναι αυτό που πρέπει να πετύχουμε. Όταν το αναλύουμε, είναι ακατανόητο το ότι μπορεί να το πιστεύουμε. Σε τελική ανάλυση, πώς ξέρουμε ποια κομμάτια μας είναι ή θα μπορούσαν να είναι ο πραγματικός εαυτός μας και ποια είναι επίκτητα κατασκευάσματα που δημιουργήθηκαν ως ανταπόκριση στις μέχρι τώρα εμπειρίες μας στη ζωή;

Ο εαυτός δεν είναι ένα πράγμα μόνο· συγκροτείται από πολλά και μη σταθερά μέρη. Και ναι, αυτό μπορεί να σημαίνει ότι ο άγαρμπος εφηβικός εαυτός μας είναι εξίσου «εμείς» όσο και ο ώριμος, ενήλικος εαυτός. Δεν θα μάθουμε ούτε θα κατανοήσουμε ποτέ τα πάντα για τον εαυτό μας –αν και σε μια εποχή που φαντάζει μάλλον να έχει εμμονή με την παραγωγικότητα και τη βελτιστοποίηση εύκολα αισθάνεται κανείς την πίεση να επιδιώξει αυτόν τον στόχο.

Με αυτά τα δεδομένα, μπορεί να είναι χρήσιμο να αφιερώνετε, κάθε τόσο, λίγο χρόνο για να ελέγχετε απλώς ποιες προσδοκίες αυτό-ανακάλυψης θέτετε στον εαυτό σας. Μήπως χρειάζονται μικροδιορθώσεις ώστε να είναι πιο ρεαλιστικές;

Σε τελική ανάλυση, δεν πλαστήκατε για να χωράτε στα στενά πλαίσια ενός καλουπιού, είτε είναι δικό σας δημιούργημα είτε κάποιου άλλου.

Μπορεί αρχικά να αντιστέκεστε στην αντίληψη ότι ορισμένα κομμάτια του εαυτού σας θα παραμείνουν για πάντα ένα μυστήριο. Οπότε ίσως χρειάζεστε χρόνο να συμφιλιωθείτε με την ιδέα ότι δεν ξέρετε κάθε πτυχή του ποιος είστε.

Απ’ αυτή την άποψη, είναι χρήσιμο να θυμάστε ότι έχουμε όλοι πεπερασμένη ενέργεια, κι όταν επιμένουμε πεισματικά να είναι τα πράγματα με έναν συγκεκριμένο τρόπο, σπαταλάμε μεγάλο μέρος της ενέργειας αυτής· ενέργειας που θ’ αξιοποιούσαμε πολύ καλύτερα βγαίνοντας έξω και εξερευνώντας τον κόσμο.

Για ν’ ανακαλύψουμε και ν’ αποκαλύψουμε ποιοι είμαστε, είναι σημαντικό να απορρίψουμε την ιδέα του εαυτού ως προορισμού ή ως μίας παγιωμένης, παντοδύναμης, απολύτως θετικής οντότητας. Όλοι μας είμαστε απλώς άνθρωποι, γεμάτοι τόσο από φως όσο και από σκοτάδι. Θα κάνουμε λάθη. Ακόμα περισσότερο, είναι απαραίτητο να κάνουμε λάθη.

Το να μάθουμε να είμαστε ο εαυτός μας μπορεί να είναι ένα από τα πιο δύσκολα και τολμηρά πράγματα που καλούμαστε να κάνουμε. Είναι κάτι που πολλοί από εμάς σκεφτόμαστε πολύ καθώς συνεχίζουμε να γνωρίζουμε, να αντιμετωπίζουμε

και να δημιουργούμε διαφορετικές πλευρές του εαυτού μας κάθε μέρα. Οπότε, είναι σκόπιμο να βλέπουμε τη διαδικασία της διαρκούς ανακάλυψης ως ευλογία αντί ως κατάρα· ως λύτρωση αντί ως βάσανο.

Κάθε μέρα μας παρουσιάζεται ένα πλήθος ευκαιρίες είτε να κάνουμε βήματα προς τον αληθινό εαυτό μας είτε να επιδείξουμε δισταγμό και να πάρουμε τον δρόμο της ελάχιστης αντίστασης. Μερικές φορές η επιλογή είναι ξεκάθαρη, όπως το να αποφασίσει κανείς τι θα ακούσει, ποια καινούρια σειρά θα παρακολουθήσει στο Netflix, τι θα διαβάσει ή θα φάει. Αυτές είναι αποφάσεις που δεν αποτελούν κίνδυνο για την αίσθηση του εαυτού, ιδίως αν τις παίρνουμε όταν είμαστε μόνοι.

Ωστόσο, άλλες ευκαιρίες συνιστούν πολύ μεγαλύτερες προκλήσεις από την άποψη της εμβάθυνσης στο ποιοι είμαστε πραγματικά, οπότε φαντάζουν πιο τρομακτικές. Για παράδειγμα, μπορεί να έχουμε διαφορετική άποψη από τον σύντροφό μας πάνω σε ένα θέμα και να αμφιταλαντευόμαστε για το αν πρέπει να «πάμε με τα νερά του» ή να εκφράσουμε τη γνώμη μας. Μπορεί να διαφωνούμε με τη συμπεριφορά ενός γονιού, αλλά να αισθανόμαστε ότι δεν έχουμε δικαίωμα να πούμε κάτι.

Οι προσδοκίες κάποιου άλλου μπορεί να συγκρούονται με τη δική μας άποψη για τον εαυτό μας, αλλά νιώθουμε ένα είδος πίεσης να συμβιβαστούμε. Πάρτε το χρόνο σας, ακούστε τον εαυτό σας και απελευθερωθείτε από το βάρος της γνώμης των άλλων!

*Απόσπασμα από το βιβλίο 5 λεπτά θεραπεία της Sarah Crosby. Κυκλοφορεί σε όλα τα βιβλιοπωλεία από τις εκδόσεις Διόπτρα.

//ipop.gr/

Βιβλίο

Γιατί το 5 είναι ο μαγικός αριθμός για να αλλάξεις τη ζωή σου;
Ένας κανόνας και μια συνήθεια που θα βελτιώσουν τη ζωή σου!
Κανείς μας δεν γεννήθηκε με manual για τη ζωή του και πολλοί από εμάς πήραμε σε μεγαλύτερη ηλικία μαθήματα ζωής που μπορεί να ευχόμασταν κάποιος να μας τα είχε διδάξει νωρίτερα, χωρίς να χρειαστεί να τα ανακαλύψουμε μόνοι μας με τον δύσκολο τρόπο. Όμως, όσο τετριμμένο και να είναι σαν έκφραση, κάθε εμπόδιο μπορεί να είναι για καλό και πολλές φορές στη ζωή μας μπορεί να χρειαστεί να πέσουμε χαμηλά για να σηκωθούμε ξανά. H Mel Robbins είναι ένα σπουδαίο παράδειγμα ανθρώπου που πέρασε μια μεγάλη περίοδο της ζωής της κατά την οποία τα είχε κάνει τόσο… μαντάρα που ακόμα και το να σηκωθεί το πρωί απ’ το κρεβάτι της φαινόταν άθλος. Όμως, δουλεύοντας με τον εαυτό της και ανακαλύπτοντας τεχνικές που θα μπορούσαν να την βοηθήσουν να αποφύγει την ολική καταστροφή, έμαθε τους τρόπους να βελτιώσει ουσιαστικά τη ζωή της.

Γράφουν οι Λαμπρινή Λαδά & Κατερίνα Ταλιαδούρου
«Οι άνθρωποι θα ακολουθήσουν το παράδειγμά σου και όχι τα λόγια σου»
Αυτή η γυναίκα, που στα 40 της βίωνε μέρες βυθισμένες στο αλκοόλ, την ανεργία, την μετριότητα σαν σύζυγος, σαν μητέρα, σαν φίλη, έμαθε ξαφνικά τα 5 δευτερόλεπτα που άλλαξαν την ζωή της για πάντα! Άλλαξε τη ζωή της, των δικών της ανθρώπων αλλά ταυτόχρονα χιλιάδων ανθρώπων που την είδαν και πίστεψαν ότι και εκείνοι μπορούν να αλλάξουν ριζικά τη ζωή τους και όλα αυτά μέσα σε 5 δευτερόλεπτα.

Κι αφού ο Κανόνας των 5 Δευτερολέπτων βρήκε τη θέση του σ’ αυτό τον κόσμο, η Mel Robbins θέλησε να το πάει ένα βήμα παραπέρα, βοηθώντας μας να διεκδικήσουμε τη ζωή που μας αξίζει, με μια μικρή αλλαγή στον τρόπο σκέψης μας. Κι έτσι μας “μύησε” στη Συνήθεια των 5!

Το 5 παίζει κομβικό ρόλο σε όσα διαβάσεις παρακάτω γι’ αυτό μην ξεχνάς πως αυτός ο αριθμός θα έχει μια ιδιαίτερα συμβολική σημασία σ’ αυτό το ταξίδι!

Η συνήθεια των 5
Πόσες φορές έχεις ξυπνήσει το πρωί, έχεις κοιταχτεί στον καθρέφτη κι έχεις αναρωτηθεί: «Θεέ μου, πώς θα περάσει αυτή η μέρα, θα τα καταφέρω άραγε;» Η απάντηση είναι άπειρες! Είναι φυσιολογικό; Φυσικά και ναι! Μπορείς, όμως, να το δουλέψεις και να βάλεις πράγματι ένα τέλος στις αρνητικές σκέψεις που σε βασανίζουν;

Τις περισσότερες φορές που σηκώνομαι το πρωί και κοιτάζω το είδωλό μου στον καθρέφτη, αμέσως μειώνεται και η αυτοπεποίθησή μου. Σκέφτομαι: «Χάλια» και ξεκινάω να θάβω ό,τι δεν μου αρέσει στην εξωτερική μου εμφάνιση, ενώ το θέμα παίρνει μεγάλες διαστάσεις, καθώς αρνητικές σκέψεις κατακλύζουν το μυαλό μου και σκέφτομαι ότι δε θα τα καταφέρω σε κανέναν τομέα της ζωής μου. Μέχρι που συνειδητοποίησα ότι δε γίνεται να συνεχιστεί άλλο αυτή η κατάσταση. Πρέπει να αποκτήσω ξανά την αυτοπεποίθηση που είχα και να βάλω σε προτεραιότητα εμένα!

Βέβαια όλα αυτά είναι μόνο λόγια! Αν μόνο και μόνο η θετική σκέψη μπορούσε να αλλάξει τη ζωή μου, θα το είχε ήδη κάνει. Έπρεπε να κάνω κάτι πιο δραστικό, έτσι στράφηκα στα βιβλία αυτοβελτίωσης και στην «Συνήθεια των 5» της Mel Robbins. Η αλήθεια είναι πως εάν νιώθεις πως βρίσκεσαι σε αδιέξοδο, τα βιβλία αυτοβελτίωσης βρίσκονται δίπλα σου σε κάθε δύσκολη στιγμή. Σου κρατούν συντροφιά, σε ενθαρρύνουν και σε βοηθούν να ανακαλύψεις τη δύναμη που κρύβεις βαθιά μέσα σου, εκπληρώνοντας τα όνειρά σου και τους στόχους σου. Είναι μία εξαιρετική ευκαιρία να ξεκινήσεις να ανακαλύπτεις τον κόσμο της αυτοβελτίωσης κι αν θες τη γνώμη μου, το βιβλίο της Mel Robbins είναι η κατάλληλη αρχή!

«Η Συνήθεια των 5» δεν έχει να κάνει με ψεύτικους επαίνους ή με επιβεβλημένη θετική σκέψη. Είναι ένα βιβλίο που πραγματεύεται το πώς θα αλλάξεις τον προεπιλεγμένο τρόπο σκέψης σου, που σε κρατάει δέσμια σε μια καταστροφική και αποθαρρυντική σχέση με τον εαυτό σου.

Αν θέλεις να είναι διαφορετική η ζωή σου, πρέπει να αρχίσεις να συμπεριφέρεσαι διαφορετικά και να παίρνεις διαφορετικές αποφάσεις. «Η Συνήθεια των 5» είναι μία πολύ καλή αρχή για να αλλάξεις την ζωή σου, βελτιώνοντας την σημαντικότερη σχέση που έχεις αναπτύξει όλα αυτά τα χρόνια, την σχέση με τον εαυτό σου, αυτή που θα σε συντροφεύει για μία ζωή.

Πόσο συχνά επιδοκιμάζεις τον εαυτό σου;
Ήρθε η στιγμή να κοιτάξεις τον εαυτό σου στον καθρέφτη, να τον πάρεις μία αγκαλιά και να του φωνάξεις: «Σε βλέπω και σε αγαπάω. Το έχεις!». Κάπως έτσι θα έπρεπε να ξεκινάει η κάθε σου μέρα. Πώς μπορείς, όμως, να επιτύχεις κάτι τέτοιο; Κάνοντας κόλλα 5 με τον εαυτό σου κάθε πρωί φυσικά!

Μπορεί να σου φαίνεται λίγο τρελό, αλλά εάν ξεκινήσεις να το εφαρμόζεις, θα νιώθεις πως συναντάς την καλύτερη σου φίλη. Με αυτόν τον τρόπο θα μάθεις να ενθαρρύνεις τον εαυτό σου να προχωράει κάθε μέρα, κάθε εβδομάδα, κάθε χρόνο της ζωής σου, βήμα βήμα, καθώς θα οδεύεις προς τους στόχους και τα όνειρά σου! Θα γίνεις ΕΣΥ ο πιο ένθερμος υποστηρικτής, οπαδός κι εμψυχωτής του εαυτού σου.

Στην αρχή το «κόλλα 5» θα είναι απλώς κάτι που κάνεις, όμως, με την πάροδο του χρόνου, η αυτοεπιβεβαίωση, η αυτοπεποίθηση, η επιδοκιμασία, η αισιοδοξία και η δράση που αυτή η κίνηση συμβολίζει γίνεται κομμάτι του εαυτού σου. Πώς θα γίνει, όμως, μία συνήθεια και μέρος του εαυτού σου;

Είναι πολύ απλό! Κάθε πρωί, πριν ακόμα κοιτάξεις το τηλέφωνό σου ή ανοίξεις την πόρτα στον κόσμο, αφιέρωσε μια στιγμή στο είδωλό σου στον καθρέφτη. «Η Συνήθεια των 5» θα είναι μια προσωπική στιγμή για εσένα κάθε πρωί. Έχει δυο απλά, αλλά δυνατά, βήματα:

Στάσου μπροστά στον καθρέφτη και μείνε απλώς με τον εαυτό σου για μια στιγμή. Μην εστιάσεις στην εμφάνισή σου. Κοίταξε βαθύτερα. Δες το άτομο που κατοικεί σε αυτό το σώμα. Το πνεύμα κάτω από το δέρμα και την ψυχή πίσω από το πρόσωπο.
Όταν νιώσεις έτοιμη, κάνε «κόλλα 5» με το είδωλό σου στον καθρέφτη. Παρατήρησε πώς το μυαλό σου ηρεμεί. Μπορεί να νιώσεις ένα κύμα ενέργειας. Μπορεί να νιώσεις μια αίσθηση ανακούφισης: Θα πάνε όλα καλά. Μπορεί να σκεφτείς: Το ’χω, θα τα καταφέρω. Σ’ αγαπώ. Σε βλέπω. Πιστεύω σε εσένα. Πάμε να ξεκινήσουμε την μέρα μας.
Αυτή η πρωινή «Συνήθεια των 5» είναι ο πιο γρήγορος τρόπος για να συνδεθείς περισσότερο με τον εαυτό σου, τις ανάγκες, τους στόχους, τα όνειρά σου, αλλά και με τις μεγαλύτερες δυνάμεις γύρω σας. Σε έναν κόσμο που αλλάζει με ραγδαίους ρυθμούς, μην ξεχνάς να ανακαλύπτεις τον εαυτό σου, να τον βάζεις σε προτεραιότητα και να τον επιδοκιμάζεις.

Να θυμάσαι πάντα πως είσαι πιο δυνατή απ’ όσο νομίζεις, αλλά ό,τι κι αν περνάς μπορείς να το νικήσεις όταν είσαι επιεικής με την ψυχή σου, όταν συμπεριφέρεσαι στον εαυτό σου όπως ακριβώς του αξίζει!

Ο κανόνας των 5 δευτερολέπτων
Διάλεξε ή κουράγιο ή άνεση. Δεν μπορείς να τα έχεις και τα δύο
Τι είναι αυτά τα 5 Δευτερόλεπτα; Είναι ένα απλό μεταγνωσιακό (δηλαδή, μια τεχνική που επιτρέπει να νικήσεις το μυαλό σου και να πετύχεις τους στόχους σου) εργαλείο, το οποίο υποστηρίζεται από την έρευνα και δημιουργεί μια άμεση και διαρκή αλλαγή στην συμπεριφορά.

Στη πράξη: Όταν νιώθεις το ένστικτο να δράσεις για κάποιο στόχο ή μια υποχρέωση ή τη στιγμή που διστάζεις να κάνεις κάτι που ξέρεις ότι πρέπει να γίνει, χρησιμοποίησε τον κανόνα των 5 Δευτερολέπτων. Ξεκινάς πάντα μετρώντας αντίστροφα από το 5-4-3-2-1 Πάμε! Η αντίστροφη μέτρηση σε βοηθά να επικεντρωθείς στον στόχο ή την υποχρέωση και σου αποσπά την προσοχή από το να ανησυχείς ή να φοβάσαι και να σε σταματήσει. Φτάνοντας στο 1 λοιπόν, πάρε εσύ τον έλεγχο! Αυτή η δοκιμασμένη μέθοδος, σε παρακινεί να δράσεις και σε απαλλάσσει από τις συνήθειες του δισταγμού, της υπερανάλυσης και του αυτοπεριορισμού.

βιβλίο της Mel Robbins
Το να ξέρεις τι πρέπει να κάνεις για να βελτιώσεις τη ζωή σου απαιτεί σοφία. Το να σπρώχνει τον εαυτό σου να το κάνει θέλει κουράγιο


Δεν θα έχεις όρεξη ποτέ!
Ξέχνα το κίνητρο! Πόσες φορές εγώ η ίδια δεν έχω γράψει για τις επιβραβεύσεις, για τα κίνητρα, για το λόγο που το κάνεις. Αυτά μάλλον είναι ανοησίες. Τη στιγμή που έρχεται η ώρα να παρακινήσεις τον εαυτό σου δεν θα βλέπεις κανένα κίνητρο. Στην πραγματικότητα, δεν θα έχεις όρεξη να κάνεις τίποτα απολύτως. Αν θες να βελτιώσεις τη ζωή σου, πρέπει να σηκωθείς και να σπρώξεις τον ίδιο σου τον εαυτό να το κάνει.

Τίποτα απ΄όσα έκανα ή δεν έκανα δεν θα έφερνε τη συντέλεια του κόσμου.

Και αν κάνεις λάθος;
Και αν κάνεις λάθος; Και αν το γεγονός ότι κρατάς τον εαυτό σου εγκλωβισμένο στη φυλακή που οικειοθελώς μπήκες τελικά ήταν το μεγαλύτερο λάθος της ζωής σου; Και αν είσαι καλός, αν ο κόσμος σε χρειάζεται, αν το αγόρι αυτό είναι ο άνθρωπος της ζωής σου, αν το βιβλίο που κρατάς στο συρτάρι είναι αυτό που θα αλλάξει τη ζωή των ανθρώπων; Και αν για όλα αυτά χρειάζεται μόνο να μην σε σταματήσεις αφού μετρήσεις 5 Δευτερόλεπτα;

Ο καλύτερος εαυτός σου πηγαίνει στην οντισιόν, μιλάει στο αγόρι ή στο κορίτσι στο μπαρ και σηκώνει το χέρι και τη φωνή του στη δουλειά

Mel Robbins
Ο κανόνας των 5 Δευτερολέπτων πιάνει!
Δεν θα μπορούσα να μην δοκιμάσω κάτι πριν το προτείνω. Έχω λίγες μέρες που διαβάζω το βιβλίο της Mel Robbins, «Ο Κανόνας των 5 Δευτερολέπτων» και με έχει παρακινήσει να ξεσηκωθώ και να κάνω πράγματα που δεν μπορούσα να κάνω νωρίτερα. Ξύπνησα στις 6:15 χωρίς ξυπνητήρι (και αυτό δεν είναι κάτι που συνηθίζω, το αντίθετο πατάω αναβολή τρεις ή τέσσερις φορές και χουζουρεύω). Έκανα συνήθεια το γυμναστήριο το πρωί πριν τη δουλειά, ενώ είχα ένα σωρό άλλες δουλειές να με περιμένουν.

Με έβαλε σε σειρά ο Κανόνας των 5 Δευτερολέπτων και είναι το μόνο που χρειάζεται να κάνεις αν θες να κάνεις κάτι που ανέβαλες για καιρό. Δοκίμασέ το και δες τι αποτελέσματα θα φέρουν οι δράσεις σου αυτές στη ζωή σου.

Τα βιβλία «Ο Κανόνας των 5 Δευτερολέπτων» και «Η Συνήθεια των 5» της Mel Robbins κυκλοφορούν απ’ τις εκδόσεις Διόπτρα.

https://ipop.gr/

Βιβλίο

Το μικρό βιβλίο της ζωής από τις Εκδόσεις Διόπτρα συνιστά μια συλλογή ποιημάτων και ιστοριών του διάσημου Χάλιλ Γκιμπράν.

Δημιουργήσαμε έναν αξιοθαύμαστο πολιτισμό, προχωρήσαμε σε εκπληκτικές επιστημονικές ανακαλύψεις και θέσαμε την τεχνολογία στις υπηρεσίες μας. Όμως κλείσαμε τα συναισθήματα και τις επιθυμίες μας σε μια οδυνηρή φυλακή, ώσπου γύρω μα ορθώθηκαν πελώρια κάγκελα και στον ουρανό απλώθηκε το πυκνό σκοτάδι. Εάν περπατήσαμε στο φεγγάρι γιατί δυσκολευόμαστε να βαδίσουμε με περισσότερο θάρρος τη ζωή; Ποια μηνύματα καλούμαστε να αποκωδικοποιήσουμε, προκειμένου να ξεδιψάσουμε στην πηγή της ελευθερίας;

Οι πανάρχαιοι νόμοι της φύσης μας διδάσκουν τη ζωή
Το μικρό βιβλίο της ζωής από τις Εκδόσεις Διόπτρα συνιστά μια συλλογή ποιημάτων και ιστοριών του διάσημου Χάλιλ Γκιμπράν, την οποία επιμελήθηκε ο Neil Douglas -Klotz. Η διορατική φωνή του φωτισμένου συγγραφέα εκφράζει την παρηγοριά, την αγάπη και την υπομονή με ένα τρόπο βαθιά πνευματικό, ικανό να μας εμπνεύσει και να μας μεταμορφώσει.

Η ζωή ισοδυναμεί με μια έκρηξη ενέργειας και για να αισθανθούμε την ανάσα της στο πρόσωπό μας χρειάζεται να συνδεθούμε εκ νέου με τους πανάρχαιους νόμους της φύσης, που αναδύουν τη δόξα και τη χαρά της ύπαρξης στην ατόφια μορφή τους.

Μπορούμε να αφεθούμε στο μεθυστικό άρωμα των ανθισμένων λουλουδιών, να αντικρίσουμε με τα μάτια ενός μικρού παιδιού το νερό που αναβλύζει από την πηγή και να ακούσουμε μαγεμένοι το κελάηδισμα των πουλιών; Όποιος δε ζει στον αέρα αδυνατεί να συλλάβει του τραγουδιού τη μελωδία και εκείνος που έγινε σκλάβος του εγκλεισμού του λησμονεί πως κρατά στην τσέπη του τα κλειδιά της ελπίδας.

Οι ποιητές του κόσμου γίνονται αγγελιοφόροι ειρήνης
Η δύναμη της ζωής θεριεύει μέσα μας όταν συνδεόμαστε με την ομορφιά της, όταν γελάμε με την καρδιά μας, όταν τολμάμε να αγαπήσουμε. Η ψυχή έλκεται ενστικτωδώς από τη χαρά και ποιητής του κόσμου γεννήθηκε αυτός που τίποτε άλλο δεν ζητάει από την ανθρωπότητα παρά μονάχα ένα χαμόγελο, που επιμένει παρά τον χλευασμό ή την αδιαφορία να γίνεται αγγελιοφόρος ειρήνης.

Ο Χάλιλ Γκιμπράν, μέσα από τα γραπτά του στέφεται ποιητής του δικού μας κόσμου, προτρέποντάς μας να ακολουθήσουμε τον ήλιο μας ώσπου να γίνουμε οι ίδιοι λάμπες φωτεινές που δεν τις νικά το σκοτάδι και δεν τις σβήνει ο άνεμος. Δηλώνουμε έτοιμοι να διεκδικήσουμε το αυθεντικό, να επικροτήσουμε το ωραίο αλλά και να εκφράσουμε την ευσπλαχνία μας σε όσους χάθηκαν στα σκοτάδια;

Η καθημερινότητα είναι ο ναός και η θρησκεία μας
Η καθημερινή ζωή είναι ο ναός και η θρησκεία μας. Κάθε πρωί που ξυπνάμε εκδηλώνοντας την ευγνωμοσύνη μας στο θαύμα της ύπαρξης σημειώνουμε και μια μικρή νίκη. Ας ξαπλώσουμε στο γρασίδι της νύχτας έχοντας τον ουρανό σκεπή μας, καθώς κανένα εμπόδιο δεν μπορεί να μας φράξει τον δρόμο προς τα αστέρια και τα όνειρα μας λούζουν με τη χρυσόσκονή τους ακριβώς τη στιγμή που αρχίζουμε να τα πιστεύουμε.

Και ας σταματήσουμε να κουβαλάμε ως βάρος στην ψυχή το παρελθόν, αφού το τώρα ισοδυναμεί με μια γιορτή που χαρίζει δώρα σε όσους το τιμούν με την ολοκληρωτική παρουσία τους. Έφτασε η στιγμή να απαγκιστρωθούμε από την εμμονή των υπαρχόντων μας, συνειδητοποιώντας πως είμαστε κάτι υψηλότερο από όσα πράγματα φυλάμε, τρέμοντας μήπως τα χάσουμε.
Αυτός που παραιτείται από ένα βασίλειο είναι πιο σπουδαίος από το βασίλειο και εκείνος που αποδεσμεύεται από την τυραννία της ύλης αναπνέει βαθύτερα. Και αν η σκληρή δουλειά και οι ευνοϊκές συγκυρίες φέρουν πλούτη στην κατοχή μας, τότε να το απολαύσουμε με την καρδιά μας αλλά συγχρόνως να θυμόμαστε πως μονάχα όποιος μοιράζεται τα δώρα της γης συνδέεται με την ατόφια αφθονία.

Οι αποτυχίες δεν μας καθορίζουν
Το ταξίδι μας στον κόσμο μας επιφυλάσσει και κάποιες στροφές. Ο σκοτεινός χειμώνας μας προετοιμάζει για την ελπιδοφόρα άνοιξη και το λαμπρό καλοκαίρι για τον στοχασμό του φθινοπώρου.

Όμως με τι άλλο ισοδυναμούν οι εποχές του χρόνου πέρα από τις ίδιες μας τις σκέψεις, που διαρκώς μεταβάλλονται; Ας καλωσορίσουμε κάθε μας συναίσθημα, ακόμη και τη λύπη αφού ο πόνος μας είναι εκείνος που μας χαρίζει βαθιές ρίζες και μονάχα στο σκοτάδι αγγίζουμε τα αστέρια.

Να μην ξεχνάμε πως οι αποτυχίες δεν μας καθορίζουν. Είμαστε τόσο δυνατοί όσο η αυθεντική μας φωνή και τόσο σπουδαίοι όσο το φωτεινότερο χαμόγελό μας. Και εάν επιθυμούμε έναν ελεύθερο κόσμο, άλλη επιλογή δεν μας απομένει από το να γίνουμε εμείς ελεύθεροι. Η κοινωνία μας θα αλλάξει μόλις πραγματοποιήσουμε την προσωπική μας υπέρβαση και κανένας ηγεμόνας δε μπορεί να μας φυλακίσει δίχως τη συγκατάθεσή μας όπως ακριβώς ένα φύλλο δε γίνεται κίτρινο χωρίς τη σιωπηλή συμφωνία ολόκληρου του δέντρου.

Το βιβλίο περικλείει στις σελίδες του μεγάλες αλήθειες, υπενθυμίζοντας μας πως γεννηθήκαμε παιδιά του διαστήματος, που δεν παγιδεύονται και δεν εξημερώνονται μα επιμένουν να εξερευνούν με θάρρος τις άπειρες δυνατότητές τους. Ο Χαλίλ Γκιμπράν μας καλεί να έρθουμε ξανά σε επαφή με την εσωτερική μας δύναμη, ανακαλύπτοντας την ενότητα της ύπαρξης στις αντιθέσεις και τα παράδοξα. Ένα βιβλίο ύμνος στην αγάπη, μια ελεγεία της θνητής μας φύσης και μια ευκαιρία ουσιαστικής μεταμόρφωσης που μας υπενθυμίζει πως αν σκάψουμε με την πίστη ενός αγρότη, θα βρούμε θησαυρούς οπουδήποτε στη γη.

Το μικρό βιβλίο της ζωής κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Διόπτρα σε όλα τα βιβλιοπωλεία και στο www.dioptra.gr

https://enallaktikidrasi.com/

Βιβλίο

Μόνο οι θαμποί λάμπουν στο πρόγευμα: Μια συλλογή αποφθεγμάτων του Όσκαρ Ουάιλντ
Από τις εκδόσεις Ποταμός κυκλοφορεί η συλλογή αποφθεγμάτων του Όσκαρ Ουάιλντ, με τίτλο “Μόνο οι θαμποί λάμπουν στο πρόγευμα”.

Ηικανότητα του Όσκαρ Ουάιλντ να διατυπώνει σύντομες σκέψεις, όχι φυσικά για να στολίσει τα έργα του, αλλά να δυναμιτίσει μια ολόκληρη εποχή, δεν έχει όμοιό της στην παγκόσμια λογοτεχνία. (Και μια σύντομη παρέκβαση εδώ: Οι βιογραφίες κοσκινίζουν το χώμα γυρεύοντας τις ψηφίδες που θα επανασυνθέσουν ένα μωσαϊκό. Ας πούμε λοιπόν ότι το ανά χείρας βιβλίο επιχειρεί να κάνει το ίδιο: κορφολογεί τα ομορφότερα, τα πιο αστεία, καίρια, συναρπαστικά, πικρά και ιδιοφυή αποφθέγματα του Ουάιλντ, κι από τα θραύσματα αυτά, που έχουν σκορπίσει στο πάτωμα, μπορείς να δεις, γιατί πρόλαβε να αποτυπωθεί πάνω τους, έναν άνθρωπο που πέρασε, που κοιτάχτηκε στον καθρέφτη και εξαφανίστηκε.)

Όσκαρ Ουάιλντ
Ο Όσκαρ Φίνγκαλ Ο’ Φλάερτυ Ουίλς Ουάιλντ γεννήθηκε στο Δουβλίνο το 1854. Σπούδασε στο Trinity College του Δουβλίνου, κι αμέσως έπειτα στην Οξφόρδη. Η πρώτη του ποιητική συλλογή κυκλοφόρησε το 1881. Aργότερα, μετά το γάμο του με την Κόνστανς Λόυντ (1884), δημοσίευσε μια σειρά από παιδικά παραμύθια. “Το πορτρέτο του Ντόριαν Γκρέη” είδε το φως της δημοσιότητας το 1891, αλλά η πρώτη μεγάλη επιτυχία για τον Ουάιλντ έμελλε να προέλθει από το θέατρο, με τη “Βεντάλια της Λαίδης Γουίντερμηρ” (1892). Ακολούθησαν άλλα τρία θεατρικά έργα: “Μια γυναίκα χωρίς σημασία”, “Ο ιδανικός σύζυγος” και “Η σημασία του να είσαι τίμιος”, ενώ το τέταρτο, “Η Σαλώμη”, απαγορεύτηκε στην Αγγλία και δημοσιεύτηκε στη Γαλλία το 1893. Το 1895 καταδικάστηκε σε δύο χρόνια καταναγκαστικά έργα με την κατηγορία της ομοφυλοφιλίας. Από τη θητεία του στη φυλακή γεννήθηκαν τα δύο αριστουργήματά του, “Η μπαλάντα της φυλακής του Ρήντιγκ” και το “De Profundis”. Μετά την αποφυλάκισή του το 1897, εγκαταστάθηκε οριστικά στο Παρίσι, ως το θάνατό του το 1900.

https://www.culturenow.gr/

Βιβλίο

Μπορεί ο χιλιανός συγγραφέας Λουίς Σεπούλβεδα, ο οποίος είχε εξορισθεί από τη δικτατορία του Αουγκούστο Πινοτσέτ, να πέθανε σε ηλικία 70 ετών στην Ισπανία από την Covid-19,λλά το έργο του θα μας κρατάει για πάντα συντροφιά.

Απ’ όλους όσοι μας λείπουν, μένουν κάτι λίγες φωτογραφίες, φέτες ζωής που καταψύχονται τη στιγμή του κλικ, ενώ η ζωή συνεχίζεται, η ίδια ζωή που μας μάζευε όλους στον κήπο του σπιτιού, δίπλα στην ψησταριά, με την αυλόπορτα ανοιγμένη διάπλατα• σ’ ένα πάρκο με το παιδί καθισμένο στα πόδια μας, το ίδιο αυτό παιδί που ψάχνει σήμερα• σε μια συγκέντρωση αναγκαία όσο η χαρά, και μαζί με άλλους που επίσης μας λείπουν. Είναι επικίνδυνες αυτές οι φωτογραφίες, ανατρεπτικές όπως καθετί ανησυχητικό, διαπεραστικές όπως η δίψα για ζωή, βλάσφημες όπως κάθε πίστη σε οτιδήποτε• κυρίως, όμως, είναι φωτογραφίες ανδρών και γυναικών που κρατούν αποφασιστικά τη μοίρα τους στα χέρια τους, περήφανα ένοχοι για τα νιάτα τους και για τη λαχτάρα τους για δικαιοσύνη.

Αυτοί που μας λείπουν, συνήθιζαν να μαζεύονται για να παίξουν καμιά παρτίδα τρούκο και γελούσαν τρανταχτά, χωρίς σεμνοτυφίες, την ίδια ώρα που κάποιοι άλλοι προπαγάνδιζαν τα καλά της σιωπής. Καμιά φορά, σε κάποια αυλή, έτρεχαν πίσω από ένα τόπι, τάχα σπουδαίοι μπαλαδόροι, κι όταν έβαζαν γκολ το υπέγραφαν φωνάζοντας τ’ όνομά τους, την ίδια ώρα που κάποιοι άλλοι είχαν αποφασίσει πως δεν υπάρχει τίποτα καλύτερο να ζεις στην ανωνυμία.

Αυτοί που μας λείπουν, μαγείρευαν τα σαββατοκύριακα, οδηγούσαν λεωφορεία, σπούδαζαν κοινωνιολογία, νομικά ή γεωπονία, έγραφαν μυθιστορήματα, ήταν ηθοποιοί, ποιητές ή πυγμάχοι, ήταν γιατροί σε κάτι άθλιες κλινικές, μάθαιναν ένα ένα τα πάρκα της πόλης, μέσα στα οποία αντάλλασσαν ρούχα, δίσκους, βιβλία και εμπιστοσύνη. [...]

Αυτοί που μας λείπουν είναι αγωνιστές.

Κι αν μας λείπουν, δεν είναι επειδή έτσι το θέλησε η τύχη ή τα καμώματα ενός πληγωμένου θεού. Μας λείπουν γιατί τόλμησαν να προτείνουν μια ζωή καλύτερη απ’ την αγελαία.

Μας λείπουν γιατί είπαν πως ψωμί θα υπάρξει ή για όλους ή για κανέναν.

Μας λείπουν γιατί άναψαν ένα φως μες στο σκοτάδι -έντονο ή χλωμό, δεν έχει σημασία, γιατί η λάμψη του μας οδηγεί.

Μας λείπουν γιατί στο μισοσκότεινο δωμάτιο ζύγωσαν το κρεβάτι του παιδιού, το χάιδεψαν, άφησαν στο μέτωπό του το αστεράκι του ήσυχου ύπνου, κι όταν βγήκαν από κει και πέρασαν στη δράση, το έκαναν ξέροντας πόσο πολλά είχαν να χάσουν, και το έκαναν με την αποφασιστικότητα αυτού που ξέρει ότι έχει δίκιο.

Όταν τους έπιασαν, όταν άρχισαν να μας λείπουν, οι μάρτυρες που δεν είχαν δει τίποτα, ψιθύρισαν: "Κάτι θα ‘χουν κάνει για να τους πιάσουν έτσι", κι είχαν δίκιο, γιατί δεν έκαναν απλώς κάτι, αλλά πολλά: ονειρεύτηκαν πως μπορεί να ζήσει κανείς όρθιος• ονειρεύτηκαν πως η μοίρα του ανθρώπου δεν μπορεί να είναι πάντα κάτεργο• ονειρεύτηκαν πως μπορούν να γίνουν ευτυχισμένοι όλοι οι άνθρωποι• ονειρεύτηκαν να θεσπίσουν έναν δίκαιο νόμο, μπροστά στον οποίο θα είμαστε όλοι ίσοι. Και τόλμησαν να θελήσουν να πραγματώσουν τα όνειρά τους, γιατί αυτοί που μας λείπουν, χωρίς τυμπανοκρουσίες ή ματαιοδοξίες, άγγιξαν την υπέρτατη διάσταση στην οποία μπορεί να φτάσει ένας άνθρωπος, και γι’ αυτό ακριβώς μας λείπουν: γιατί ήταν επαναστάτες.

Ανδρώθηκαν τη χειρότερη εποχή κι έκαναν ό,τι μπορούσαν να την κάνουν να είναι η καλύτερη. Ανακάλυψαν ότι η Ιστορία ήταν μια απάτη, κι έγιναν σοφοί για να την ξαναγράψουν με την καλλιγραφία της αξιοπρέπειας. Ήταν προορισμένοι να θριαμβεύσουν, και προτίμησαν να είναι μοναχικοί. Πέταξαν από πάνω τους το πετσί της πατρίδας κι έγιναν μέλη της μεγάλης ανθρώπινης οικογένειας.

Αυτοί που μας λείπουν, δεν έχουν αγάλματα στα πάρκα, αλλά ζουν ακέραιοι στη μνήμη μας. Είχαν μακριά μαλλιά, φορούσαν παντελόνια καμπάνα, γερά παπούτσια για μεγάλες πορείες και μάλλινα πουλόβερ για τις νύχτες δράσης και προπαγάνδας, κάπνιζαν βαριά τσιγάρα, έπιναν κόκκινο κρασί, τραγουδούσαν τραγούδια του Λέο Δαν και των Ιντρακούντος, οι άντρες αγαπούσαν -δίκην κοινού μυστικού- την Τζάνις Τζόπλιν και οι γυναίκες ανακήρυσσαν τον Σάντρο ως το πιο αρσενικό των αρσενικών. Κάπου κάπου κάπνιζαν κάνα πουράκι, κάπου κάπου τους καιγόταν το ψητό.

Μιλούσαν για τα πάντα για να ανακαλύψουν ξανά την αξία των λέξεων, κι όταν άρχισαν να μας λείπουν, η σιωπή τους μπροστά στους δήμιους ήταν τα λόγια τους που μας κληροδότησαν.

Από αυτούς τους ανθρώπους μάς έχουν μείνει κάποιες φωτογραφίες που δεν θέλουν να είναι αντικείμενα μιας θρηνωδίας. Αυτό που θέλουν, είναι να τις πάει κανείς στην αυλή του σπιτιού, κι εκεί, τη στιγμή που κάποιος ή κάποια θα πει: "Τι λέτε; Πίνουμε κάνα μάτε;" και τα βλέμματα αρχίσουν να ψάχνονται μέσα στη γλυκιά και σιωπηρή συνεννόηση των δικαίων, εκείνες κι εκείνοι, αυτοί που τόσο μας λείπουν, θα βγουν από την εικόνα τους και θα υψωθούν στην υπέρμετρη των συνωμοσιών, στη θεμελιώδη συνωμοσία κατά του ψεύδους που επιχειρεί να διαγράψει το παρελθόν με χρηματισμούς.

Ας μάθουμε να ζούμε μ’ αυτούς που μας λείπουν, επειδή αποτελούν κομμάτι μας, επειδή ξέρουμε γιατί μας λείπουν, κι επειδή την απουσία τους την αναπληρώνουμε με καμάρι.

 Η τρέλα του Πινοτσέτ Luis Sepulveda  (4 Οκτωβρίου 1949 - 16 Απριλίου 2020) 

μτφρ.: Αχιλλέας Κυριακίδης  εκδόσεις Όπερα 

Βιβλίο

"Το καλύτερο πράγμα για να στενοχωρηθείς", απάντησε ο Μέρλιν ξεφυσώντας και φουσκώνοντας, "είναι να μάθεις κάτι. Είναι το μόνο που δεν αποτυχαίνει.

Μπορεί να γεράσεις και να τρέμεις ολόκληρος, μπορείς να μένεις άγρυπνος τις νύχτες ακούγοντας την ταραχή στις φλέβες σου, μπορεί να χάσεις τη μοναδική σου αγάπη, μπορεί να βλέπεις τον κόσμο γύρω σου λεηλατημένο από χυδαίους τρελούς, ή να νιώθεις την τιμή σου τσαλαπατημένη από χυδαία πνεύματα. Ένα μόνο πράγμα υπάρχει για όλα αυτά τότε, να μάθεις.

Μάθε γιατί ο κόσμος συγκλονίζεται και τι τον συγκλονίζει. Είναι το μόνο πράγμα απ' το οποίο το πνεύμα δεν μπορεί να εξαντληθεί, να αλλοτριωθεί, δεν μπορεί ποτέ να βασανιστεί, δεν νιώθει φόβο ή δυσπιστία και ποτέ δεν ονειρεύεται πως θα μετανιώσει.

Η μάθηση είναι αυτό που σου χρειάζεται. Κοίτα πόσο πολλά πράγματα υπάρχουν να μάθεις - η καθαρή γνώση, η μόνη καθαρότητα που υπάρχει. Μπορείς να μάθεις αστρονομία μέσα σε μία ζωή, φυσική ιστορία σε τρεις ζωές, φιλολογία σε έξι.

Και μετά, αφού θα 'χεις εξαντλήσει ένα εκατομμύριο ζωές στη βιολογία και στην ιατρική και στη θεοκριτική και στη γεωγραφία και στην οικονομία, για ποιο λόγο να μην αρχίσεις να μαθαίνεις ξυλογλυπτική ή να περάσεις πενήντα χρόνια μαθαίνοντας πώς ν' αρχίσεις να μαθαίνεις πώς να κατανικάς τον αντίπαλό σου στην ξιφασκία.

Ύστερα απ' αυτό μπορείς ν' αρχίσεις πάλι με μαθηματικά, μέχρι που να 'ρθει ο καιρός ν' αρχίσεις να μαθαίνεις όργωμα".

Terence H. White (1958), The once and future king, στο Wayne Dyer (1981), Οι περιοχές των σφαλμάτων σας, εκδόσεις Γλάρος, Αθήνα.

Βιβλίο

Οι μηχανισμοί άμυνας συνιστούν ένα κομμάτι της ψυχολογίας μας, προσφέροντας μια ασφαλέστερη πλοήγηση στα δυσκολότερα σημεία της ανθρώπινης εμπειρίας.

Πιθανόν να διατείνεστε πως είστε ανοιχτό βιβλίο ή ενδεχομένως να πιστεύετε πως έχετε απόλυτη συνείδηση όλων εκείνων των πλευρών σας που κρατάτε μυστικές από τους γύρω σας. Και αν σας έλεγαν πως υπάρχει μια όψη σας κρυφή ακόμη και από τον ίδιο σας τον εαυτό, θα διεισδύατε στα βαθιά νερά των πολύπλοκων ψυχικών μηχανισμών σας; Θα τολμούσατε να δείτε κατάματα τις άβολες αλήθειες σας ή θα επιλέγατε την ασφάλεια της οικείας ψευδαίσθησης;

Το ασυνείδητο καθοδηγεί τη ζωή μας
Ο συγγραφέας και ψυχοδυναμικός θεραπευτής Joseph Burgo στο βιβλίο “Γιατί το κάνω αυτό” από τις Εκδόσεις Διόπτρα μας παίρνει από το χέρι και μας ξεναγεί στον κόσμο του ασυνειδήτου, εκεί όπου παρασκηνιακά κινούνται τα νήματα του πεπρωμένου μας. Με τη διεισδυτική του ματιά, μας βοηθά να κατανοήσουμε τους μηχανισμούς άμυνας που επιστρατεύουμε προκειμένου να αποστασιοποιηθούμε από τη οδύνη των συναισθημάτων, των σκέψεων και τον ανομολόγητων φόβων μας. Υπάρχει ένα παιχνίδι που στήνεται ερήμην μας και αν το αντληθούμε, θα στεφθούμε οι πρωταγωνιστές της ζωής μας. Γιατί, όμως βασιζόμαστε στους μηχανισμούς άμυνας; Ποια ανάγκη μας ικανοποιούν και ποια οφέλη θα αποκομίσουμε αναγνωρίζοντάς τους;

Καταρχάς, αξίζει να διευκρινίσουμε πως οι μηχανισμοί άμυνας συνιστούν ως έναν βαθμό ένα απαραίτητο κομμάτι της ψυχολογίας μας, προσφέροντάς μας μια ασφαλέστερη πλοήγηση στα δυσκολότερα σημεία της ανθρώπινης εμπειρίας. Για παράδειγμα, η αρχική αντίδραση εκλογίκευσης μιας σημαντικής απώλειας μας χαρίζει την ψυχραιμία για να ανταπεξέλθουμε στις πιεστικές επαγγελματικές μας υποχρεώσεις ενώ η απώθηση του αναπόφευκτου γεγονότος του θανάτου μας προφυλάσσει από την αίσθηση μάταιου. Τι γίνεται όμως όταν οι αμυντικοί μηχανισμοί που κάποτε μας έσωσαν μετατρέπονται σε παγιωμένο στοιχείο της προσωπικότητάς μας, χρωματίζοντας κάθε πτυχή της καθημερινότητας και στερώντας μας την ουσιαστική εξέλιξη;


Οι βασικές προκλήσεις της ανθρώπινης φύσης
Θυμηθείτε μια εμπειρία κατά την οποία αισθανθήκατε, νιώσατε ή συμπεριφερθήκατε με τρόπο που σας εξέπληξε. Για παράδειγμα, εκείνη η φίλη που ακύρωσε το ραντεβού σας τελευταία στιγμή, σας προκάλεσε μια φαινομενικά αδικαιολόγητη έκρηξη οργής. Η αιτία του θυμού σας υπήρξε πράγματι το συγκεκριμένο γεγονός ή κάποιο άλλο, βαθιά απωθημένο στο ασυνείδητο; Μήπως τελευταία νιώθετε πως η φίλη σας σας παραμελεί για χάρη του νέου της έρωτα αλλά ντρέπεστε να το παραδεχθείτε ακόμη και στον ίδιο σας τον εαυτό; Παρατηρήστε προσεκτικά τον τρόπο που αλληλεπιδράτε με τους γύρω σας γιατί εκεί θα εντοπίσετε τους μηχανισμούς άμυνας που επιλέγετε για να αποφύγετε τον πόνο. Στην ουσία, βέβαια, όλοι οι άνθρωποι παλεύουν με τις εξής βασικές προκλήσεις:Tην επαφή-εξάρτηση των σχέσεων, τη διαχείριση των έντονων συναισθημάτων και τις μεταβολές της αυτοεκτίμησης. Οι παραπάνω προκλήσεις βρίσκονται σε άμεση συνάρτηση με τα τις πρώιμες εμπειρίες μας και ένα αρκετά καλό περιβάλλον μας εξοπλίζει με επαρκή αυτοπεποίθηση για να ανταπεξέλθουμε στις δυσκολίες και να οικοδομήσουμε ικανοποιητικές σχέσεις με τους γύρω μας.

Οι κύριοι μηχανισμοί άμυνας
Στην ουσία ο καθένας από εμάς επιθυμεί την ευτυχία όμως τα συναισθήματα διακρίνονται για την παροδικότητά τους και ο πόνος επιστρέφει ως αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής. Ποιες είναι οι κυριότερες άμυνες που επιστρατεύουμε για να τον αποφύγουμε; Μια συχνή στρατηγική είναι η απώθηση: δεν εκφράζετε άμεσα τον θυμό προς τον σύντροφό σας αλλά μήπως η αδιαφορία σας για τις υποχρεώσεις του σπιτιού είναι ένας συγκαλυμμένος τρόπος να τον τιμωρήσετε;

Έπειτα, σκεφτείτε αν υπάρχουν γεγονότα που αρνείστε πεισματικά να αποδεχτείτε καθώς έρχονται σε σύγκρουση με τις πεποιθήσεις ή τις επιθυμίες σας. Αναλογιστείτε τις φορές που θυμώσατε με τον προϊστάμενο σας αλλά μεταθέσατε τα νεύρα σας στην οικογένειά σας. Και ύστερα αναρωτηθείτε μήπως η τάση σας να διαχωρίζεται τους ανθρώπους σε καλούς και κακούς είναι ο δικός σας τρόπος να προστατευτείτε από την αβεβαιότητα και την αμφιθυμία. Αν εξιδανικεύετε υπερβολικά τους συντρόφους σας και κατακλύζεστε από απογοήτευση όταν έρχεστε αντιμέτωποι με τα ελαττώματά τους, πιθανόν δυσκολεύεστε να αποδεχτείτε τη ματαιότητα ως αναπόφευκτο στοιχείο των ανθρώπινων σχέσεων.

Έπειτα θυμηθείτε εκείνον τον επιδειξιομανή της παρέας, που συνηθίζει να καυχιέται για τα επιτεύγματά του: διαθέτει πράγματι αυτοπεποίθηση ή επιχειρεί να προβάλει στους γύρω του τη βαθιά και ασυνείδητη ντροπή του; Και πώς θα ένιωθε ο φίλος που εξαρτάται υπερβολικά από τη ρουτίνα του, αν άλλαζε το πρόγραμμά του, χάνοντας για λίγο τον έλεγχο; Στο μυαλό σας πιθανόν να έρχεται και εκείνος ο παλιός σας σύντροφος, που επιστράτευε τη λογική σκέψη ως άμυνά του. Σίγουρα θα ήταν πιο ευτυχισμένος αν σκεφτόταν λιγότερο και ένιωθε περισσότερο.

Η επιλογή βρίσκεται στα χέρια μας
Αν οι μηχανισμοί άμυνας έγιναν ο λαβύρινθος μας, υπάρχει τρόπος να απεγκλωβιστούμε από όσα ψέματα λέμε στον εαυτό μας; Για να δαμάσουμε τον Μινώταυρο των αβιώτων πόνων μας, χρειάζεται να έρθουμε σε επαφή με την αλήθεια και να αναλάβουμε την ευθύνη της πνευματικής μας μετατόπισης. Ο Joseph Burgo στο βιβλίο “Γιατί το κάνω αυτό” από τις εκδόσεις Διόπτρα μας αποκαλύπτει τις πιο μύχιες πλευρές του ψυχισμού μας και στέκεται στο πλάι μας με χιούμορ, τρυφερότητα, θάρρος και υπομονή.

Είμαστε έτοιμοι να αποχωριστούμε όσους περισπασμούς μας κρατούν μακριά από μια πληρέστερη ζωή; Φυσικά, οι αμυντικοί μηχανισμοί δεν εξαφανίζονται τη στιγμή που τους συνειδητοποιούμε, αφού με την πάροδο των ετών μετατράπηκαν στις παγιωμένες συνήθειες μας και ο αποχωρισμός τους ισοδυναμεί με έναν μικρό θάνατο για εμάς. Η αλλαγή απαιτεί επιμονή, αισιοδοξία, διαρκή παρατήρηση του τρόπου που αντιδράμε και αμυνόμαστε στις προκλήσεις και συνεχή επαγρύπνηση.

Η απόλυτη μεταμόρφωση ποτέ δεν θα επέλθει! Θα μάθουμε, όμως, να περπατάμε τον δρόμο μας με έναν άλλον τρόπο και θα ωριμάσουμε ανακαλύπτοντας νέες πτυχές του εαυτούς μας, που λειτουργούν ως αντιστάθμισμα στο πρόβλημά μας. Και κάθε φορά που αναγνωρίζουμε με γενναιότητα τα συναισθήματά μας, αντιμετωπίζοντάς τα με θάρρος αλλά και συμπόνοια, μια ακόμη μάχη κερδίζεται. Ο αγώνας εναντίον των μηχανισμών άμυνας είναι αέναος αλλά η επιλογή βρίσκεται στα χέρια μας: Θα συνεχίσουμε αυτό που μας έρχεται εύκολα και αυτόματα ή θα τολμήσουμε το ανοίκειο, κατακτώντας την αυθεντική αυτοεκτίμηση και απολαμβάνοντας ικανοποιητικότερες διαπροσωπικές σχέσεις; https://enallaktikidrasi.com/

Βιβλίο

Πέρα από τον δρόμο τον λιγότερο ταξιδεμένο - M. Scott Peck

Μια ξεχωριστή πνευματική διαδρομή που άρχισε με τον Δρόμο τον λιγότερο ταξιδεμένο, όπου ο διάσημος ψυχίατρος Δρ Σκοτ Πεκ παρουσίασε μια νέα ψυχολογία της αγάπης και της πνευματικής ανάπτυξης. Στο βιβλίο αυτό ο συγγραφέας μοιράζεται μαζί μας τις ιδέες του για τη ζωή, τον θάνατο και το νόημα της ύπαρξης. Διαβάζοντάς το, ανακαλύπτουμε ψήγματα αληθινής σοφίας – ιδέες και σκέψεις για την κοινωνία, την πραγματικότητα και τον άνθρωπο που μας ωθούν να αμφισβητήσουμε, να αναρωτηθούμε, να στοχαστούμε και να βιώσουμε τη ζωή με έναν πολύ πιο ουσιαστικό τρόπο, που οδηγεί στην αληθινή πνευματική ανάπτυξη.
Σε νέα, ανανεωμένη μετάφραση για την ελληνική γλώσσα, το βιβλίο Πέρα από τον δρόμο τον λιγότερο ταξιδεμένο ολοκληρώνει την τριλογία του «Δρόμου», στην οποία ο Δρ Σκοτ Πεκ πραγματεύε-ται με αριστουργηματικό τρόπο ζητήματα που έχουν να κάνουν με τη λογική σκέψη, τη συνείδηση, την επιστήμη και τον Θεό.

Περισσότερες πληροφορίες
Συγγραφέας: M. Scott Peck
Εκδόσεις: Πεδίο

© 2017 Forwoman.gr
facebook_page_plugin
Τα cookies βοηθάνε στην καλύτερη εμπειρία σας στην περιήγηση της ιστοσελίδας μας, συνεχίζοντας συμφωνείτε με τη χρήση τους.